Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi, T. 14.05.2026

T.C. SAKARYA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2025/ Esas - 2026/
T.C.
SAKARYA
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2025/
KARAR NO : 2026/

HAKİM :
KATİP :

DAVACILAR : 1-
2-
VEKİLİ : Av.
DAVALI :
VEKİLİ : Av.

DAVA : Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ : 27/03/2023
KARAR TARİHİ : 14/05/2026
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 17/05/2026

Mahkememizde görülmekte bulunan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu md. 297/1(c)'ye uygun şekilde, tarafların iddia ve savunmalarının özetini, anlaştıkları ve anlaşamadıkları hususları, çekişmeli vakıalar hakkında toplanan delilleri, konuyla ilgili mevzuat hükümleri ve yargısal içtihatlar, sabit görülen vakıalarla bunlardan çıkarılan sonuç ve hukuki sebepleri içerir şekilde hüküm verilerek,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
I-) Tarafların İddia ve Savunmalarının Özeti:
Davacılar vekili Av. .... tarafından UYAP üzerinden mahkememize ibraz edilen27/03/2023 tarihli dava dilekçesi ile özetle; Davacı ....miras bırakan .... 'un annesi; diğer davacı .... 'un ise, miras bırakan ... 'un babası olduğunu, Miras bırakan, 14.01.2013 tarihinde 54 .. plakalı aracı kullanmakta iken meydana gelen trafik kazasında hayatını kaybettiğini, Sakarya 1.Asliye Ceza Mahkemesinin 2013/.... Esas ve 2014/.... Karar sayılı dosyasında, miras bırakan ... 'un kazanın oluşumunda asli derecede ve tam kusurlu olduğu tespit edildiğini, davacıların ölenin salt mirasçısı sıfatıyla değil, destekten yoksun kalan üçüncü kişi sıfatıyla dava açtıkları, ölüm nedeniyle doğrudan davacılar üzerinde doğan destekten yoksunluk zararının oluşumundaki kusurun davacılara yansıtılamayacağı, dolayısıyla tam kusurlu araç şoförünün ve onun eylemlerinden sorumlu olan işletenin kusurunun, işletenin desteğinden yoksun kalan davacıları etkilemeyeceği ve 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'na göre, aracın zorunlu mali sorumluluk sigortacısı davalı sigorta şirketi, işletenin üçüncü kişilere verdiği zararları teminat altına aldığına ve olayda işleten tam kusurlu, destekten yoksun kalan davacılar da zarar gören üçüncü kişi konumunda bulunduğuna göre, davalı sigorta şirketinin zararın tamamından sorumlu olduğu ve davacıların davalı sigorta şirketinden destekten yoksun kalma tazminatı isteyebileceklerini . Bu nedenlerle dava konusu talebimiz olan destekten yoksun kalma tazminatı, dosya kapsamında yapılacak bilirkişi incelemesi ile hesaplanabileceğinden belirsiz alacak davası niteliğinde bu davayı açıklarını, trafik kazasında oğullarını kaybeden davacıların, 6100 Sayılı Kanunun 107.maddesi uyarınca toplanacak delillere göre belirlenecek destekten yoksun kalma tazminatlarının karşılığı olarak şimdilik 10.000,00 TL'nin kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte taraflarına ödenmesini taleple dava etmiştir.
Davalı vekili Av. ....tarafından UYAP üzerinden mahkememize ibraz edilen25/04/2023 tarihli cevap dilekçesi ile özetle;; davanın reddini talep ettiklerini ayrıca dava konusu trafik kazası sigortalı araç sürücüsü olan müteveffanın kendi kusuru ile meydana gelmiş olduğundan destekten yoksun kalma tazminatı talepleri poliçe teminatı kapsamı dışında kaldığını, ayrıca Türk Borçlar Kanunu 135. Maddesi kapsamında alacaklı ve borçlu sıfatı davacılarda birleştiğinden müvekkil şirket yönünden dava konusu borç sona ermiş bulunduğundan huzurdaki haksız ve dayanaksız davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkememizin 24/10/2024 Tarih ve 2023/ Esas 2024/... Karar sayılı kararı, Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi'nin 06/11/2025 Tarih ve 2024/2105 Esas 2025/2022 Karar sayılı kararı ve "... davacı ...kaza tarihi itibariyle kazalı aracın işleteni olup 3. kişi konumunda olmadığından davalı sigorta şirketinin adı geçenin destek tazminatından sorumlu tutulması ise mümkün değildir... raporda desteğin gelirine ilişkin bilinmeyen devre hesabı yapılırken %10 artırım ve %10 indirime tabi tutulması yerine %5 artırım ve %5 indirime tabi tutulması hatalıdır..." gerekçesi ile kaldırılmıştır.
II-) Dava Türü ve Tarafların Anlaştıkları - Anlaşamadıkları Hususlar:
Dava; Tazminat Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat talebine ilişkindir.
Uyuşmazlık; Davacıların müteveffa ....'un ölümü nedeniyle destekten yoksun kalıp kalmadıkları, müteveffa ....'un trafik kazasının oluşumunda asli derecede ve tam kusurlu olması halinde davacıların destekten yoksun kalma tazminatı talep edip edemeyecekleri, talep edebilecekler ise talep edilebilecek destekten yoksun kalma tazminatı miktarının ne kadar olduğu hususlarındadır.
III-) Çekişmeli Vakıalar Hakkında Toplanan Deliller:
Sakarya 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 2013/... Esas 2017/... Karar sayılı dosyası, Geyve Sulh Hukuk Mahkemesinin 2019/... Esas 2019/... Karar sayılı dosyası, Sakarya 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2022/... Esas sayılı dosyası Uyap sisteminden dosyamız arasına alınmış incelenmiştir,
Davalı Sigorta Şirketinden kazaya ilişkin kayıtlar, SGK dan müteveffaya ait hizmet dökümleri ile kazaya ilişkin ödemeler ilişkin belgeler ile Noterler birliğinden kazaya ilişkin malik bilgileri ile tarafların sosyal ekonomik durumları celp edilmiş , Mahkememizin 2021/... Esas sayılı dosyasında bulunan ATK raporu dosya arasına alınmıştır.
Dava konusu hakkında rapor tanzimi için dosya bilirkişi ... 'a tevdi edilmiş, bilirkişi 16/08/2023 tarihli rapor ve ek raporunda" hesaplamalar sonucunda, davacı .... maddi zararının; 66.386,58
TL, davacı ....maddi zararının 158.613,42 TL olarak .."hesaplandığını yönünde raporunu mahkememize ibraz etmiştir.
Davacı vekili davasını ıslah etmiş ve harcı tamamlamıştır.
Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi'nin 06/11/2025 Tarih ve 2024/2... Esas 2025/... Karar sayılı kararı doğrultusunda dosya bilirkişiye tevdi edilmiş ve aldırılan bilirkişi 25/12/2025 tarihli ek raporunda "...davacı ....maddi zararı 225.000,00 TL olarak hesaplanmıştır..." yönünde raporunu mahkememize ibraz etmiştir.
IV-) Konuyla İlgili Mevzuat Hükümleri Ve Yargısal İçtihatlar:
2918 sayılı KTK 85/1 maddesinde "Bir motorlu aracın işletilmesinin bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olması durumunda motorlu aracın bir teşebbüsün ünvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibinin doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu" tutulacağı
2918 sayılı KTK 85/son maddesinde " işleten ve araç işleticisi teşebbüs sahibinin, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumlu" olduğu,
2918 sayılı KTK 91/1 maddesinde "İşletenlerin, bu Kanununun 85. maddesinin 1 fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmalarının zorunlu" bulunduğu
2918 sayılı KTK'nın 99. Maddesinde " Sigortacılar, hak sahibinin zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartlarıyla belirlenen belgeleri, sigortacının merkez veya kuruluşlarından birine ilettiği tarihten itibaren sekiz iş günü içinde zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek" zorunluluğu
6098 sayılı TBK.nun 53 maddesinde "Ölüm hâlinde uğranılan zararlar özellikle şunlardır: 1. Cenaze giderleri. 2. Ölüm hemen gerçekleşmemişse tedavi giderleri ile çalışma gücünün azalmasından ya da yitirilmesinden doğan kayıplar. 3. Ölenin desteğinden yoksun kalan kişilerin bu sebeple uğradıkları kayıplar." olduğuna dair hükümler içermektedir.
Destekten yoksun kalma tazminatı TBK'nın 53. Maddesinde düzenlenmiş olup, hangi hallerde bu tazminata hükmolunacağı açıklanmıştır. Destekten yoksun kalma tazminatının konusu, desteğin yitirilmesi nedeniyle yoksun kalınan zarardır. Buradaki amaç destekten yoksun kalanların desteğin ölümünden önceki yaşamlarındaki sosyal ve ekonomik durumlarının korunmasıdır. Olaydan sonraki dönemde de, destek olmasa bile onun zamanındaki gibi aynı şekilde yaşayabilmesi için muhtaç olduğu paranın ödettirilmesidir.
Haksız bir eylem sonucu desteğini yitiren kimse TBK'nın 53. Maddesine dayanarak uğradığı zararın ödetilmesini isteyebilir. Ancak destekten yoksun kalma tazminatına hükmedilmesi için öncelikle ölen ile destekten yoksun kalan arasında maddi yönden düzenli ve eylemli bir yardımın varlığı gerekir. TBK 53. Maddesinde sözü geçen destek kavramı hukuksal bir ilişkiyi değil, eylemli bir durumu hedef tutar ve ne hısımlığa ne de yasanın nafaka hakkındaki hükümlerine dayanır. Sadece eylemli ve düzenli olarak geçimini kısmen veya tamamen sağlayacak şekilde yardım eden ve olayların olağan akışına göre eğer ölüm vuku bulmasaydı, az çok yakın bir gelecekte de bu yardımı sağlayacak olan kimse destek sayılır. Bununla birlikte destekten yoksun kalan kimsenin devamlı ve gerçek bir ihtiyaç içerisinde bulunması gerekir. Genel olarak bakım ihtiyacı, sosyal düzeye uygun olan yaşamın devamını sağlamak için gerekli olan olanaklardan yoksun kalmayı anlatır. Eğer ölenin eylemli olarak baktığı davacı ölüm yüzünden bu bakımın sağladığı yaşama düzeyinin altına düşmüş olursa, ihtiyaç bulunma koşulu gerçekleşmiş sayılır.
Yine 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 53. maddesinde cenaze giderlerinin de ölüm nedeniyle meydana gelen zararlardan olduğu hüküm altına alınmıştır. Yargıtay 17. HD'nin 2019/2103 E - 2020/7130 K sayılı kararında Cenaze giderlerinin "ölümle doğrudan doğruya ilgili bulunan ve ölenin dini ile sosyal ve ekonomik durumuna uygun giderlerden ibaret olup ölenin taşınması, yıkatılması, gömülmesi, mezarlık ücreti gibi giderleri" kapsadığını ve "davacıların meydana gelen trafik kazası sonucu oluşan gerçek defin gideri zararlarının tazmini"nin gerektiğini belirtmiştir. Ayrıca cenazenin defnedilmesi için yapılması zorunlu masraflardan davalı tarafın sorumlu tutulabileceği taziyeye ilişkin giderlerden sorumlu tutulamayacağı hususu da yine Yargıtay 17. HD'nin yerleşik uygulamalarındandır.
01.06.2015 tarihli yeni ZMSS Genel Şartları'nın yürürlüğünden önce meydana gelen trafik kazalarındaki ölümler bakımından, HGK'nın 15.6.2011 gün ve 2011/17-142 Esas-411 Karar, HGK'nın 22.2.2012 gün 2011/17-787 Esas- 2012/92 Karar, HGK'nın 16.1.2013 gün ve 2012/17-1491 Esas- 2013/74 Karar sayılı ilamlarında vurgulandığı üzere, davacının talebinin ve iddia ettiği zararın ölenin mirasçısı sıfatına değil, destekten yoksun kalan üçüncü kişi sıfatına dayandığı; davacının ölenin mirasçısı sıfatına dayanmayan ve doğrudan kendisi üzerinde doğan destekten yoksunluk zararının oluşumundaki desteğin kusurunun davacıya yansıtılamayacağı ilkeleri gözetilmelisi gerekmektedir.
Yukarıdaki anılı yasa maddeleri gereği davalı sigorta şirketi KTK ve kaza tarihinde yürürlükte olan 12.08.2003 tarihli ve 25197 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'na göre, davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun kapsamı belirlenmesi gerekmektedir. Davacının talebinin ve iddia ettiği zararın ölenin mirasçısı sıfatına değil, destekten yoksun kalan üçüncü kişi sıfatına dayandığı; davacının ölenin mirasçısı sıfatına dayanmayan ve doğrudan kendisi üzerinde doğan destekten yoksunluk zararının oluşumundaki desteğin kusurunun davacıya yansıtılamayacağı ilkeleri gözetildiğinde, davalı sigorta şirketinin kaza tarihi itibariyle geçerli sigorta teminatı limitiyle sınırlı olmak üzere davacı anne için hesaplanan 158,613,42.-TL ve davacı baba için hesaplanan 66.386,58.-TL olmak üzere toplam 225.000.-TL destekten yoksun kalma tazminatından sorumlu olduğu kanaatine varılmıştır.
2918 Sayılı KTK.'nun 99/1. ve ZMSS Genel Şartları'nın B.2.b. maddesi uyarınca, sigorta şirketinin tazminatı ödeme yükümlülüğü kendisine riziko ihbarı yapıldıktan itibaren 8 işgünü sonunda başlar. Somut olayda, davalı sigortaya dava tarihi itibari ile yazılı başvuru zorunluluğu bulunduğu, davacı tarafça yapılan yazılı başvuru tarihinin 07/02/2023 tarihi olduğu, dolayısıyla da davalı sigorta şirketinin temerrüd tarihinin 20/02/2023 tarihi olduğu ve müteveffa desteğin kullandığı araç hususi nitelikte araç olduğundan yasal faize hükmedilmesi gerektiği kanaatine varılmıştır.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu 2017/(19)11-950 Esas 2021/1125 Karar sayılı kararında "... davalılar lehine oluşan usulî kazanılmış hak kapsamında önceki kararda hükmedilen maddi tazminat miktarlarının maddi tazminat zarar tavanını oluşturduğu, bu tavanın aşılmasının mümkün olmadığı, asgari ücretin kamu düzenine ilişkin olduğu gerekçesiyle davalı taraf lehine oluşan usulî kazanılmış hak kurumu gözönünde bulundurulmaksızın yalnızca davalı tarafın maddi tazminatı temyiz ettiği dikkate alındığında kendi temyizi nedeniyle aleyhine durum meydana getirecek şekilde bozma sonrası ilk karardakinden daha fazla maddi tazminata hükmedilmesinin hatalı olduğu..." belirtmiştir.
Yargıtay 4. HD'nin 2022/4834 E - 2023/10198 K sayılı kararında "...davacı işletenin davalı sigorta şirketi karşısında üçüncü kişi konumunda olmaması..." sebebi ile tazminat talep edemeyeceğini belirtmiştir.
Yargıtay 4. HD'nin 2024/14834 E - 2026/300 K sayılı kararında "...Davalı Ak Sigorta A.Ş.'nin önceki kararı temyiz etmemesiyle, hükmün bu davalı yönünden kesinleştiği ve davacı taraf lehine usuli kazanılmış hak oluştuğu açıktır... " sebebi ile tazminat talep edemeyeceğini belirtmiştir.
Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesinin 29/04/2022 Tarih 2020/... Esas 2022/... Karar sayılı ilamı ile, "... davacı ....'in 146.300,79 TL üzerinden maddi tazminat talebi kabul edilmiş, bu karar davalı tarafından istinaf edilmiş, davacı vekili istinaf talep etmemiştir. Bu durumda hükmedilen maddi tazminat miktarı bakımından davalı yararına usulü kazanılmış hak oluşmuş olması nedeniyle, istinafa konu (son) kararda davacı ... yararına ilk verilen kararda kabul edilen 146.300,79 TL'yi aşacak şekilde 162.242,20 TL maddi tazminata hükmedilmesi usul ve yasaya aykırı olmuştur..." belirtilmiştir.
V-) Sabit Görülen Vakıalar, Bunlardan Çıkarılan Sonuç ve Hukuki Sebepler:
Mahkememizce, kaldırma kararı doğrultusunda denetime elverişli bilirkişi raporu aldırılmış, bilirkişi tarafından davacı anne için hesaplanan 225.000,00.-TL olarak belirlenmiştir. Ancak davacı annenin önceki kararı istinaf etmemesiyle, hükmün bu davalı yönünden kesinleştiği ve davacı taraf lehine usuli kazanılmış hak oluşturduğundan, davacı anne için 158,613,42.-TL destekten yoksun kalma tazminatının davalı ... A.Ş yönünden -kaza tarihi itibariyle geçerli sigorta teminatı limitiyle sınırlı sorumlu tutularak- temerrüt tarihi olan 20/02/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte tahsili ile adı geçen davacıya verilmesine, davacı baba yönünde ise, davacı babanın aynı zamanda işleten olduğu, işletenin ise kaldırma kararında da belirtildiği üzere davalı sigorta şirketi karşısında üçüncü kişi konumunda olmadığı nazara alınarak anılı davacı yönünden davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis olunmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Maddi Tazminat Davasının davacı ....yönünden KABULÜ ile,
Davacı anne Şaibe Kurt için hesaplanan 158.613,42-TL destekten yoksun kalma tazminatının davalı ....A.Ş'den temerrüt tarihi olan 20/02/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte tahsili ile adı geçen davacılara verilmesine,
Sigorta şirketinin kaza tarihi itibariyle geçerli sigorta teminatı limitiyle sınırlı sorumlu tutulmasına,
a-Yürürlükte Bulunan Yargı Harçları Tarifesi gereğince kabul edilen değer üzerinden alınması gereken toplam 10.834,88-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 1.140,99-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 9.693,89-TL harcın davalıdan alınarak Hazineye İrad Kaydına,
-Davacı tarafça yatırılan 226,75-TL Tamamlama harcının yatırana iadesine
b-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T.'e göre hesaplanan 45.000,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacılara verilmesine,
c-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre hesaplanan 45.000,00-TL vekalet ücretinin davacıdan müştereken müteselsilen alınarak davalıya verilmesine,
d-Davacı tarafından yapılan; 179,90-TL Başvuru Harcı, 179,90-TL Peşin/nisbi Harcı, 517,67-TL ıslah harcı, olmak üzere toplam 877,47TL harcın kabul red davalıdan alınarak davacılara verilmesine,
e-Davalı tarafından yapılan 168,00-TL Yargılama giderinin kabul red oranı dikkate alınarak 49,57-TL lik kısmanın davacıdan alınarak davalıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin ise davalı üzerinde bırakılmasına,
f-Davacılar tarafından yapılan; 3.000,00-TL Bilirkişi ücreti, 500,00-TL Tebligat, Posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam 3.500,00-TL yargılama giderinin kabul red oranı dikkate alınarak 2.467,32-TL lik kısmanın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin ise davacı üzerinde bırakılmasına,
g-Arabuluculuk ücreti olan 3.200,00-TL ücretinin kabul red oranı dikkate alınarak 2.255,83-TL lik kısmanın davalıdan alınarak, bakiye yargılama giderinin ise davacıdan alınarak Hazineye İrad Kaydına,
2-Maddi Tazminat Davasının davacı Mikdat Kurt yönünden REDDİNE,
a-Yürürlükte Bulunan Yargı Harçları Tarifesi Gereğince alınması gereken 732,00-TL harcın davacıdan alınarak hazineye irad kaydına,
b-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre hesaplanan 45.000,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
c-Yargılama gideri ve arabuluculuk ücretinin Şaibe Kurt yönünden değerlendirildiğinden yeniden değerlendirilmesine yer olmadığına,
3- Kullanılmayan gider avansının bulunması halinde kararın kesinleşmesinden sonra HMK’nun 333. maddesi uyarınca resen yatırana İADESİNE,
4-Gerekçeli kararın HMK 321/2 maddesi gereği talep aranmaksızın taraflara tebliğine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı vekilinin yokluğunda verilen kararın, taraflara tebliğinden itibaren 2(iki) hafta içerisinde Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. 14/05/2026

Katip
e-imza


Hakim
e-imza