Konya . Asliye Ticaret Mahkemesi

T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ...
T.C.
KONYA
. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO :
KARAR NO :

BAŞKAN :
ÜYE :
ÜYE :
KATİP :

DAVACI :
VEKİLİ :
DAVALI -
VEKİLİ :
DAVALI :
İFLAS İDARE
MEMURLARI : 1-
: 2-
: 3-
DAVA : İtirazın İptali
DAVA TARİHİ :
KARAR TARİHİ :
KARAR YAZIM TARİHİ :
Mahkememizde görülmekte olan davanın yapılan açık yargılaması sonunda,
HEYETİMİZCE GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:
TALEP :
Davacı vekili 10/06/2024 tarihli dava dilekçesinde özetle; Davalı müflis şirketin müvekkili şirketten 539.360kg mısır satın aldığını, karşılığında 2 adet çekici ve 2 adet yarı römork aracı toplam 5.000.000,00TL karşılığında rehin verdiğini, bu kapsamda taraflar arasında Karapınar Noterliğinin 19/07/2023 tarih, ... yevmiye numaralı taşınır rehin sözleşmesi imzalandığını, müvekkili şirketin dava tarihi itibariyle davalı şirket tarafından ödenmeyen 4.358.028,00TL alacağı olduğunu, müvekkilinin alacağının tahsili için Karapınar İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası ile rehinin paraya çevrilmesi yoluyla icra takibi başlatıldığını, davalı tarafça icra takibine itiraz edilmesi üzerine icra müdürlüğünce icra takibinin durdurulmasına karar verildiğini, icra takibine konu edilen alacağın müvekkili tarafından satılan emtia satışına ilişkin olduğunu, alacaklarının fatura, sözleşme ve ticari defter kayıtlarının bilirkişi marifetiyle incelemesi ile ortaya çıkacağını, davalı tarafça icra müdürlüğüne yapılan itirazda rehin hakkında itiraz edilmediğini, davalı tarafça rehin hakkının kabul edildiğini, icra borcunu itiraz edildiğini, davalının itirazının haksız ve kötü niyetli olduğunu, müvekkilinin alacağına kavuşmasının geciktirilmeye çalışıldığını beyanla Karapınar İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasına yapılan itirazın iptali ile takibin devamına, davalı tarafın %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı vekili 21/10/2024 tarihli cevaba cevap dilekçesinde özetle; davalı tarafın cevap dilekçesindeki iddialarını kabul etmediklerini, davalı tarafın kötü niyetli olarak icra takibine itiraz ettiğini, sözleşme kapsamında teslim edilmesi gereken mısırların davalı tarafça temin edilen araçlarla, delil dilekçesinde ayrıntısıyla yazılmış olan tarihlerde ve miktarlarda teslim edildiğini, toplam teslim edilen mısır miktarının 709.520 kg olduğunu, davalının mısır teslimi yapılmadığı yönündeki beyanlarının kötü niyetli olduğunu, davalının itiraz amacının müvekkilinin alacağına kavuşmasını geciktirmeye yönelik olduğunu beyanla dava dilekçesindeki talepleri gibi davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili 09/10/2024 tarihli cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin icra takibine konu edilen bir borcunun bulunmadığını, davacı tarafça sunulan dava dilekçesindeki iddiaların haksız ve hukuka aykırı olduğunu, davacı tarafın haksız kazanç elde etme niyetinde olduğunu, ticari defter ve kayıtların incelenmesiyle bu durumun ortaya çıkacağını, iş bu açılan davada ispat yükünün davacı tarafta olduğunu, bahsi geçen sözleşmeye konu malların teslim edildiğinin usulüne uygun delillerle ispat edilmesi gerektiğini, davacı tarafın malların teslimine ilişkin bir delil sunmadığını, soyut iddialarla beyanda bulunduğunu, davacı tarafın sözleşme gereği mısır teslim etmesi edimini yerine getirmediğini, davacı tarafın iddialarının asılsız olduğunu beyanla açılan davanın reddine, davacı tarafın %20'den az olmamak üzere kötü niyet tazminatına mahkum edilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili 01/11/2024 tarihli ikinci cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafın iddialarını kabul etmediklerini, davacı tarafın cevaba cevap dilekçesindeki beyanlarının gerçeği yansıtmadığını, davacı taraf 709.520 kg mısır teslim edildiğini beyan ettiğini ancak bunu delillerle ispat edemediğini, ispat yükünün davacı tarafta olduğunu, davacı iddialarının soyut beyanlara dayandığını, davacı tarafın sözleşme gereği edimini yerine getirmediğini beyanla önceki talepleri gibi davanın reddine, davacının kötü niyet tazminatına mahkum edilmesine ve yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Karapınar Asliye Hukuk Mahkemesinin 12/06/2024 tarih, ... esas, ... karar sayılı kararı ile görevsizlik kararı verildiği, verilen kararın 10/09/2024 tarihinde kesinleştiği, karar gereği dosyanın mahkememize tevdi edilerek 18/09/2024 tarihinde mahkememiz yukarıda yazılı esasına kaydedilmiş olduğu anlaşılmıştır.
DELİLLER:
Mahkememizce, Karapınar İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası, Karapınar İflas Müdürlüğünün ... iflas sayılı dosyasına ait bilgi ve belgeler, Konya . Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı dosyası celp edilip incelenmiş, muhasebe uzmanı bilirkişiden rapor alınmıştır.
Konya . Asliye Ticaret Mahkemesinin 10/01/2025 tarih, ... esas, ... karar sayılı ilamı ile; ... San. Tic. Ltd. Şti'nin 10/01/2025 günü saat 11:22 itibariyle iflasına karar verildiği, kararın 15/09/2025 tarihinde kesinleştiği anlaşılmıştır.
İflas kararıyla birlikte müflis şirket yetkilisinin temsil yetkisi son bulduğundan iflas tasfiyesini yürüten iflas idare memurları mahkememizce resen dosyaya kaydedilerek kendilerine gerekli tebligatlar yapılmıştır.
Karapınar İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasını incelenmesinde; alacaklısının mahkememiz dosyası davacısı olduğu, borçlusunun mahkememiz dosyası davalısı müflis şirket olduğu, sözleşmele dayalı olarak 4.358.028,00TL alacağın tahsili için ilamsız icra takibi başlatıldığı anlaşılmıştır.
Davacı şirket ticari defter ve kayıtları üzerinde inceleme yapmak suretiyle muhasebe uzmanı bilirkişi tarafından sunulan 17/06/2025 tarihli raporda özetle;
"...a-Maliye Bakanlığı ile Gümrük ve Ticaret Bakanlığı'nca müştereken çıkarılan 1 Sıra No'lu Elektronik Defter Genel Tebliği gereğince davacı e-defter kapsamında olup, ilgili dönemlere ilişkin e-defter ve berat dosyasının oluşturulma ve berat dosyalarının GİB sistemine yüklenme süresinde yüklemiştir. 6102 sayılı TTK m.64'de ise elektronik defter ile ilgili olarak; Ticari defterlerin elektronik ortamda tutulması hâlinde bu defterlerin açılışlarında ve yevmiye defteri ile yönetim kurulu karar defterinin kapanışında noter onayı aranmaz. Bu defterlerin VUK'nun 215. ve 219. maddelerinde belirtilen kayıt nizamına göre ve genel kabul görmüş muhasebe standartları, muhasebe sistemi uygulama genel tebliğ hükümlerine uygun olarak tutulduğu ve sahibi lehine delil niteliği taşıdığı tespit edilmiştir.
b-Davacıya ait ticari defterlerinin incelenmesi neticesinde, taraflar arasında ticari bir ilişkinin olduğu, tespit edilmiştir.
c-Taraflar arasında düzenlenen faturalara ait bir sözleşmenin bulunduğu beyan edilmiştir.
d-Davacının davalıya 2023 yılında 8 adet (... ... ... ... ... Fatura Tarihi: 20/07/2023-30.09.2023) toplamı 6.199.127,50 TL olan faturaları kestiği, bu faturaları defter kayıtlarına usulüne uygun şekilde işlediği,
e-Davacı defter kayıtlarında, davalı firmanın davacı firmaya 4 adet (... ... ... Fatura Tarihi: 23.11.2023-27.12.2023) toplamı 4.351.837,50 TL olan İADE faturaları düzenlendiği ve davacının bu iade faturalarını kabul ettiği, bu iade faturalarını defter kayıtlarına uslüne uygun şekilde işlediği,
f-Davacı şirketin 07.05.2024 takip tarihi ile davalı şirketten 1.847.290,00 TL Asıl alacağı olduğu..." kanaatleri bildirilmiştir.
Müflis şirketin ticari defter ve kayıtları üzerinde inceleme yapmak suretiyle muhasebe uzmanı bilirkişi tarafından sunulan 02/12/2025 tarihli raporda özetle;
"...1-)Dava Konusu uyuşmazlık konusu ilgili davalı Tasfiye Halinde ... Tic.Ltd.Şti. 2023-2024 yıllarına ait ticari defterlerinin, E- Defter olduğu, 1 Sıra nolu E-Defter Genel Tebliğine Göre açılış tasdiklerinin usulüne uygun olarak süresinde GİB İntranetten yapıldığı, 2023-2024 Yılı Yevmiye ve Defter-i Kebir'in sistem üzerinden süresi içerisinde Vedop'a yüklendiği, İflas Memuru ... tarafında 03.11.2025 tarihinde Konya Adliyesi Ön Bürosuna teslim edilen 2023 -2024 yıllarına ait Envanter Defterlerinin yasal süresinde açılış tasdiklerinin yapıldığı, ancak defterler üzerinde fiziki olarak döküm yapılmadığı (boş olarak) teslim edildiği) flash bellek içerisinde sunulan 2023 yılının 01-12 tarihleri arası defter beratlarının olduğu, Ticari Defterlerinin davalı lehine delil olacağı kanaatinde olduğumu Ticari Defterlerinin davalı lehine delil olup, olamayacağının asıl takdirinin mahkemenizde olduğu,
2-)Dava konusu uyuşmazlıklarla ilgili davalı (İflas Nedeniyle) Tasfiye Halinde ... Tic.Ltd.Şti.'nin ( Gelir İdaresi Başkanlığından) talep edilen E-Defter dataları üzerinde Ticari Defter incelemelerinde , Davacı ... San.A.Ş. Cari hesap muavinde dökümlerine göre davacı firma tarafında 20.07.2023 tarihi ile 30-09.2023 tarihleri arasında 7 adet KDV Dahil 5.354.515,00 tl. fatura tanzim edildiği, davalı Tasfiye Halinde ... Tic.Ltd.Şti. tarafında 27.12.2023 tarihinde KDV dahil 202.000,00 tl iade fatura olduğu 31.12.2023 tarihi itibariye davacı ... San. A.Ş. 5.152.515,00 tl Alacak Bakiyesi olduğu,
Sonuç olarak davalı (İflas Nedeniyle) Tasfiye Halinde ... Tic.Ltd.Şti.'nin (Gelir İdaresi Başkanlığından) talep edilen E-Defter dataları üzerinde Ticari Defter incelemelerinde davacı ... San. A.Ş. 5.152.515,00 TL Alacak Bakiyesi olduğu, Takipli asıl alacağının 4.358.028,00 TL olduğu..." kanaatleri bildirilmiştir.
DAVANIN NİTELİĞİ, DEĞERLENDİRİLME VE GEREKÇE:
Dava, fatura ve açık hesaptan kaynaklanan alacağın tahsili için başlatılan menkul rehininin paraya çevrilmesi yoluyla ilamsız icra icra takibine, davalı tarafça yapılan itirazın iptali ve icra inkar tazminatı istemine ilişkindir.
Dosya içeriğinde bulunan Karapınar İcra Müdürlüğünün 2024/363 esas sayılı dosyası ile davacı tarafından davalı aleyhine 4.358.028,00TL alacağın tahsili için menkul rehininin paraya çevrilmesi yoluyla ilamsız icra takibi başlatıldığı, ödeme emrinin tebliği üzerine davalı tarafça 7 günlük yasal sürede borca itiraz edildiği, itiraz üzerine eldeki davanın açıldığı anlaşılmıştır.
Dava ve takip konusu rehin sözleşmesinin incelenmesinde: Karapınar Noterliğinin 19/07/2023 tarih, ... yevmiye sayılı taşınır rehin sözleşmesi ile, davalı borçlu adına tescilli 4 adet motorlu aracın 5.000.000,00TL alacağın güvencesi olmak üzere davacı alacaklı lehine rehnedildiği ve sözleşmede ayrıntıları belirtilen taşıtlar üzerine rehin şerhlerinin işlendiği görülmüştür.
İş bu dava 10/06/2024 tarihinde açılmış olup, dava tarihinden sonra Konya . Asliye Ticaret Mahkemesinin 10/01/2025 tarih, ... esas, ... karar sayılı kararı ile davalı ... Tic. Ltd. Şti'nin 10/01/2025 günü saat 11:22 itibariyle iflasına karar verildiği, iflas kararının 15/09/2025 tarihinde kesinleştiği anlaşılmıştır.
İİK'nın 193.maddesine göre iflasın açılması ile borçlu aleyhinde haciz yoluyla yapılan takiplerle teminat gösterilmesine ilişkin takipler durur. İflas kararının kesinleşmesi ile bu takipler düşer. Fakat rehnin paraya çevrilmesi yoluyla yapılan takiplere iflastan sonra da takip alacaklıları tarafından iflas masasına karşı devam edilebilir ve satış bedeli 151.maddeye göre rehinli alacaklılara paylaştırılır. Artan kısım iflas masasına intikal eder. Şu kadar ki, takip alacaklısı iflastan önce başlamış olduğu rehnin paraya çevrilmesi yoluyla takipten vazgeçerek, rehnin 185.maddeye göre satılmasını isteyebilir.
İİK'nın "Hukuk davalarının tatili" başlıklı 194/1.maddesi ise, "(Değişik birinci fıkra : 9/11/1988 - 3494/40 md.) Acele haller müstesna olmak üzere müflisin davacı ve davalı olduğu hukuk davaları durur ve ancak alacaklıların ikinci toplanmasından on gün sonra devam olunabilir.Bu hüküm şeref ve haysiyete tecavüzden, vücut üzerinde ika olunan zararlardan doğan tazminat davaları ile evlenme, ahvali şahsiye veya nafaka işlerine müteallik ihtilaflara, rehnin paraya çevrilmesi yoluyla takiplerle ilgili olarak açılmış olan hukuk davalarına tatbik olunmaz." hükmünü içermektedir.
Bilindiği üzere üzere, bir hukuk davasının kayıt-kabul davasına dönüşmesi için davalının iflas etmesi, iflas idaresinin de dava konusu alacağı iflas masasına kabul etmemesi gerekir. Davalı tarafı dava sırasında iflas eden aleyhine iflastan önce açılan ve İİK'nın 194. madde hükmünde sayılan istisnalardan olmayan bir davaya bakan Mahkemece, dava konusu alacağın, ikinci alacaklılar toplanmasında, iflas masasına kaydedilip, alacağın masaca kesin olarak kabul edilip edilmediğinin araştırılması ve şayet kesin suretle kayıt ve kabul edilmiş ise, konusu kalmayan davada hüküm tesisine yer olmadığına kararı verilmesi; masaya kayıt edilmek istenip de alacak kısmen veya tamamen reddedilmiş ise ve ayrıca kayıt kabul davası açılmamışsa, davaya alacağın iflas masasına kayıt ve kabulü davası olarak devam edilerek, sonucuna göre bir karar verilmesi gerekir. Ancak, İİK'nın 193.maddesi uyarınca rehnin paraya çevrilmesi yoluyla yapılan takiplere iflastan sonra da takip alacaklıları tarafından iflas masasına karşı devam edilebilir ve İİK'nın 194.maddesi hükmü, rehnin paraya çevrilmesi yoluyla takiplerle ilgili olarak açılmış olan hukuk davalarına tatbik olunmaz. İİK'nın 194. madde hükmünde sayılan istisnalardan olan eldeki davaya da devam edilmesi gerekir. Diğer bir deyişle rehnin paraya çevrilmesi yoluyla yapılan takipler borçlunun iflası ile durmayacağı ve düşmeyeceği (İİK 193/3)gibi bu takiplerle ilgili olarak açılmış olan hukuk davaları da borçlunun iflas etmesi ile durmaz.
Somut olayda da, davacının davalı aleyhine davalıya ait rehin konusu taşınır malın paraya çevrilmesi yoluyla ilamsız takip yapıldığı görüldüğünden mahkememizce sehven verilen durma ara kararından dönülerek yargılamaya devam edilmiştir. (Yargıtay . H.D. ... E, ... K, İstanbul BAM . H.D. ... E., ... K.,)
Dava konusu uyuşmazlığın esasının incelemesine geçildiğinde, davacı tarafça rehin sözleşmesinden kaynaklı alacağın fatura ve açık hesap ilişkisinden doğduğu belirtilmiştir. Hal böyle olmakla, tacir olan dava taraflarının ticari defter ve belgeleri üzerinde inceleme yapılması gerekmiştir.
Yukarıda detayına yer verilen taraf defterlerinin incelenmesi neticesinde düzenlenen rapor içerikleri bir bütün halinde değerlendirildiğinde, her iki dava tarafının ticari defterlerinin usul ve yasaya uygun olduğu, davacının davalı için düzenlemiş olduğu muhtelif tutarlı ve tarihli toplam bedeli 6.199.127,50TL olan faturaların davacının ticari defterlerine işli olduğu, ancak davalı tarafça sözü edilen faturalardan toplam bedeli 4.351.837,50TL olan muhtelif faturalara ilişkin iade faturası düzenlendiği ve bu iade faturalarının davacının ticari defterlerine işli olduğu, bunun neticesinde takip tarihi itibariyle davacının ticari defter kayıtlarına göre bakiye borç miktarının 1.847.290,00TL olduğu, her ne kadar davalı şirketin ticari defterlerinde daha fazla bir borç bakiyesi görülmekte ise de, davacının bizzat kendi tutmuş olduğu ticari defterlerinde davalının düzenlediği iade faturalarının kaydedilmiş olması gözetilerek takip tarihindeki borç alacak durumu tespit edilirken davacının defter kayıtlarına itibar edilmesinin gerektiği vicdani kanısına varılarak 1.847.290,00TL asıl alacak üzerinden davanın kısmen kabulü gerekmiştir.
Takip tarihi itibari olan 07/05/2024 tarihi itibariyle yürürlükte olan avans faiz oranı %50,75 olduğu halde, takip talebinde istenilen faiz oranı %48 olarak belirtilmesi karşısında dava tarafları tacir olduğundan ve aralarındaki uyuşmazlık ticari ilişkiden kaynaklı olduğundan asıl alacağa işletilecek faiz oranının %48'i geçmemek kaydıyla (talebin aşılması yasağı gözetilerek) avans faizi olarak belirlenmesi gerekmiştir.
İtirazın iptali davası, alacaklının, icra takibine karşı borçlunun yaptığı itirazın iptali ile İİK’nın 66. maddesine göre itiraz üzerine duran takibin devamını sağlamayı amaçladığı bir eda davası olup, itirazın tebliğinden itibaren bir yıllık süresinde açılan davada borçlunun itirazında haksızlığının belirlenmesi ve alacağın likit olması hâlinde, istem varsa borçlu aleyhine icra inkâr tazminatına da hükmedilebilir (... : İcra ve İflas Hukuku, 2006, s.219,223). Eldeki davada takip konusu alacağın faturaya dayanması karşısında alacak belirlenebilir (likit) olup kabul edilen miktar yönünden davacı yararına icra inkar tazminatına karar verilmesi gerekmiştir.
Öte yandan davacının takip başlatmakta kötü niyetli olduğu yeterli düzeyde ispat bulmadığından, davalı yararına kötü niyet tazminatı hükmedilmemiş ve aşağıdaki şekliyle hüküm oluşturulmuştur.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-DAVANIN KISMEN KABULÜ İLE, Karapınar İcra Dairesinin ... esas sayılı icra takibine yönelik davalı itirazının kısmen iptali ile, takibe 1.847.290,00TL asıl alacak ve asıl alacağa takip tarihinden itibaren (yıllık %48 oranı aşmamak kayıt ve şartıyla) değişen oranlarda avans faizi üzerinden devam olunmasına,
Fazlaya ilişkin istemin REDDİNE,
2-Hükmolunan alacağın %20'si oranında 369.458,00TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 126.188,38TL karar ve ilam harcından dava açılırken peşin olarak alınan 52.634,09TL harcı ve icra dairesine yatırılan 21.790,14TL harcın toplamı olan 74.424,23TL harcın mahsubu ile bakiye 51.764,15TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
-Harçlar Kanunun 29. maddesi gereğince davacı alacaklının icra müdürlüğüne yatırdığı binde beş tahsil harcı mahkeme harçlarına mahsup edildiğinden bu hususun icra müdürlüğünce resen dikkate alınmasına,
4-Hazine tarafından karşılanan 3.600,00TL arabuluculuk giderinin haklılık oranına göre hesaplanan (1.847.290,00/4.358.028,00) 2.074,02TL'sinin davacıdan, 1.525.98TL'sinin davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
5-Davacı tarafından yapılan 427,60TL başvuru harcı, 52.634,09TL peşin harç ve 21.790,14TL icra dairesine yatırılan harcın toplamı olan 74.851,83TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafından sarfedilen 60,80TL vekalet suret harcı, 9.000,00TL bilirkişi ücretleri ve 2.650,00TL posta, tebligat ücreti gideri olmak üzere toplam 11.710,80TL yargılama giderinin haklılık oranına göre hesaplanan (1.847.290,00/4.358.028,00) 4.964,00TL'lik kısmının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
7-AAÜT'ye göre hesaplanan 276.620,60TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
8-AAÜT'ye göre hesaplanan 368.395,94TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
9-Karar tebliği için gereken masraflar dahil hükmün kesinleşmesine kadar yapılan tüm masraflardan sonra taraflarca yatırılan gider avansından artan kısmın karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,
Dair; davacı vekili yüzüne karşı, davalı vekilinin yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 6100 s. HMK'nın 345. maddesi gereğince (2) hafta içerisinde, ilgili BAM Hukuk Dairesi Başkanlığına sunulmak üzere Mahkememize verilecek dilekçe ile istinaf yolu açık olmak üzere ve oy birliğiyle verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.15/04/2026

Başkan Üye Üye Katip