Konya . Asliye Ticaret Mahkemesi

T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ...
T.C.
KONYA TÜRK MİLLETİ ADINA
. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO :
KARAR NO:

HAKİM :
KATİP :

DAVACI :
VEKİLİ :
DAVALI : 1-
VEKİLİ :
DAVALI : 2-
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ :
KARAR TARİHİ :
KARAR YAZMA TARİHİ :
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin mahkememize sunmuş olduğu dava dilekçesinde özetle; 02.07.2025 tarihinde saat 07:25 sularında davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından ... poliçe numarası sigortalanan ve diğer davalı ...'in sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın, müvekkil şirkete ait sürücüsü ... olan ... plakalı araca arkadan çarpması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, bu kaza sebebiyle müvekkil şirkete ait ... plakalı araç hasarlanmış ve değer kaybına uğradığını, söz konusu trafik kazasında ... plaka sayılı araç sürücüsü davalı ..., 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun sair maddelerinde düzenlenen trafik kurallarına uymaması sebebiyle ekte mübrez trafik kazası tespit tutanağı ile ekspertiz raporunda da sabit olduğu üzere tam kusurlu olup müvekkili şirket’e ait araç sürücüsünün söz konusu trafik kazasının oluşumunda hiçbir kusurunun bulunmadığını, mezkur kaza davalı ... Sigorta A. Ş. tarafından sigortalanan, ruhsat sahibi ve sürücüsü ... olan ... plakalı aracın %100 oranında asli ve tam kusuru sebebiyle meydana gelmiş olmasına rağmen davalılar tarafından bugüne kadar müvekkili şirketin hiçbir zararını karşılamadığını, işbu kaza tarihine kadar müvekkili şirkete ait 2013 model (trafiğe çıkış: 05.07.2013), ... marka ... plakalı araç herhangi bir kazaya karışmadığını, aracın tüm parçaları daha önce hiçbir şekilde onarım, değişim, boya vs işlemlere tabi tutulmamış, tamamen orijinal parçalar olduğunu, mezkur kaza sebebiyle müvekkilin aracında meydana gelen hasar durumu, değişen ve onarılan parçalara ilişkin detaylı bilgilerin bulunduğu 28.08.2025 tarihli ekspertiz raporu ile aracın anılan kaza sebebiyle işlem gören tüm parçalarını gösterir yetkili servis kayıtlarından da anlaşılacağı üzere kaza sebebiyle müvekkilin aracında 40.000,00 TL hasar onarım bedelli maddi hasar oluştuğunu, bu itibarla müvekkilinin aracı çok ciddi değer kaybına uğradığını, ayrıca müvekkilinin aracının onarımı 30 gün sürdüğünü, bu nedenle müvekkilinin araç tamir süresi boyunca aracını kullanamamasından kaynaklı araç mahrumiyet zararı doğduğunu, bu zararının da davalı ... tarafından giderilmesinin gerektiğini, bu nedenlerle davalarının kabulü ile fazlaya ilişkin ve diğer sorumlulara karşı her türlü talep, başvuru, dava ve tüm diğer yasal hakları saklı kalmak ve Mahkemenizce müvekkilinin zararı tespit edildiğinde artırılmak kaydıyla, 02.07.2025 tarihinde meydana gelen kazada müvekkile ait ... plakalı araçta oluşan şimdilik 400 TL araç değer kaybı bedelinin kaza tarihinden işleyecek faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen (sigorta poliçesi limitleri kapsamını aşmamak kaydıyla davalı sigorta şirketinden tahsil edilmek üzere), şimdilik 100 TL araç mahrumiyet bedelinin ise davalı ...'den kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte tahsiline, tüm yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılara tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı sigorta şirketi vekilinin Mahkememize sunmuş olduğu cevap dilekçesinden özetle; Dava konusu talep zaman aşımına uğramış olduğundan zaman aşımı def'imizi işbu cevap dilekçesinde ileri sürdüklerini, davanın kısmi dava olarak kabulü halinde ise, kabul anlamına gelmemek kaydıyla ileride ıslah edilecek kısım bakımından zaman aşımı def'i ileri sürme haklarını saklı tuttuklarını, davanın yetkisiz mahkemede açıldığını, yetki itirazlarının da olduğunu, huzurdaki davadan önce davacı tarafça müvekkili şirkete başvuru yapıldığını ve başvuru kapsamında ... numaralı hasar dosyası açılarak davacı tarafın talebi değerlendirmeye alındığını, bunun neticesinde davacı tarafa tarihinde 40.000,00-TL tutarında hasar tazminatı ödemsinde ödemesinde bulunulduğunu, bunun neticesinde, ... numaralı Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Poliçesi'nin kaza tarihindeki bakiye araç başı teminat limiti 260.000,00-TL olarak kaldığını (300.000,00- 40.000,00=260.000,00-TL) bu nedenlerle müvekkili şirket tarafından hasar tazminatına yönelik tüm zarar giderilmiş ve davacı tarafın bu yöndeki zararının tamamının karşılandığını, davayı ve değer kaybı tazminatı taleplerini hiçbir şekilde kabul anlamına gelmemek kaydıyla, daha önce yapılan araç hasar bedeline yönelik ödemelerden sonra müvekkili şirketin davacılara yönelik azami sorumluluğu ise araç başı bakiye maddi hasar teminatı olan 260.000,00-TL ile sınırlı olduğunu, bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini, yargılama gideri ve vekalet ücretini karşı taraf yükletilmesini talep etmiştir.
ÇEKİŞMELİ HUSUSLAR, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Taraflar arasındaki uyuşmazlığın 02/07/2025 tarihinde meydana gelen trafik kazası nedeniyle davacıya ait araçta oluşan değer kaybı ve araç mahrumiyet bedelinin davalılardan tazminine ilişkin olduğu anlaşılmıştır.
Konya . Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı dava dosyası UYAP sistemi üzerinden celp edilerek dosyamız arasına alınmıştır.
Dosyadaki bilgilere göre ... Sigorta Şirketine dava dilekçesi örneği ekli ve bilinebilen poliçe adı, poliçe numarası, hasar/tazminat dosya numarası, hasar/zarar tarihi, varsa kazaya karışan taşıt plakaları vs. gibi gerekli bilgileri içerir yazı yazılarak; davaya konu hasar/zarar ile ilgili sigorta poliçesinin, sigorta genel şartlarının, genel şartların eki olan klozların, sigorta ekspertiz raporunun, varsa hasar/tazminat ödemesine ilişkin belgelerin, ibranamenin, hasar/tazminat dosyasının takım halinde onaylı fotokopilerinin ve hasar/zarar ile ilgili varsa fotoğraf asıllarının veya hiç değilse fotoğrafların renkli fotokopilerinin istenmesine, ayrıca dava tarihi olan 15/12/2025 tarihinden önce sigortaya başvuru olup olmadığı sorularak, başvuru var ise buna ait tüm evraklar istenilmiş ve dosya arasına kazandırılmıştır.
Türkiye Reasürans Şirketler Birliğine müzekkere yazılarak; davaya konu kaza tarihinde davacının maliki olduğu aracın değerine ait bilgi ve belgelerin gönderilmesi istenilmiş ve dosya arasına kazandırılmıştır.
Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezine müzekkere yazılarak davacıya ait aracın tüm tramer kayıtlarının onaylı suretleri gönderilmesi istenilmiş ve dosya arasına kazandırılmıştır.
Mahkememizin 16/02/2026 tarihli tensip zaptında dosyanın kusur ve hasar raporu aldırılması için bilirkişiye tevdine karar verilmiştir.
Mahkememizce aldırılan adli trafik bilirkişisi ve sigorta bilirkişisinin sunmuş olduğu 03/04/2026 tarihli bilirkişi raporundan özetle; ... plakalı araç sürücüsü ...'in % 100(Yüzde Yüz)kusurlu olduğunu, ... plakalı araç sürücüsü ...'ın kusurunun bulunmadığını, dava konusu ... Plakalı aracın toplam değer kaybı bedelinin 10.000,00 TL olarak hesaplandığını, davalı ... Sigorta Anonim Şirketi'nin, ... numaralı ZMMS İimitleri dahilinde sorumlu olduğunu, davalı ...'in müştereken ve müteselsilen sorumluluğu bulunduğunu, dava konusu ... Plakalı aracın onarımdan kaynaklanan araç mahrumiyeti süresinin 10 gün, günlük araç kirasının 1.250,00 TL olup toplam araç mahrumiyeti tutarının 11.250,00 TL olarak tespit edildiğini, 1.987,93 TL amortisman ve yakıt tasarrufu düşüldükten sonra kalan rakamın 10.512,11 TL olacağını, bu tutardan da poliçe teminatlarında olmadığından davalı ...'in sorumluluğu bulunduğunu bildirir rapor sunmuşlardır.
Davacı vekilinin Mahkememize ibraz ettiği 19/05/2026 tarihli dava dava değer artırım dilekçesinden özetle: Dava dilekçesinin arz edilen dava değerini; bakiye araç değer kaybı tazminatı için 9.600,00 -TL ve araç mahrumiyet bedeli için 10.412,11 TL daha artırarak; bakiye araç değer kaybı tazminatı için 10.000,00 TL'nin kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen, araç mahrumiyet bedeli için 10.512,11 TL'nin davalı ...'den, her iki alacak için de kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte tahsiline, her türlü yargılama gideri ve vekâlet ücretinin davalılar üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Dava, trafik kazasından kaynaklı oluşan varsa değer kaybı ve araç mahrumiyet bedelinin tazminine ilişkindir.
Mahkememizin davaya bakmaya görevli ve yetkili olduğu anlaşılmıştır.
2918 Sayılı KTK.nun 91/1. maddesi yollaması ile 85. maddesi ve Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası Genel Şartlarının 1. maddesine göre trafik sigortası işletene düşen hukuki sorumluluğu azami sigorta limitine kadar teminat altına almaktadır. Davalılar kazaya karışan karşı aracın zorunlu trafik sigortacısı ve sürücüsü olup davacıya ait araçta meydana gelen gerçek zararı limit dahilinde karşılamakla yükümlüdür. Dava konusu trafik kazası sonrasında davacıya ait araçta meydana gelen hasar bedeli, değer kaybı ve araç mahrumiyet zararı gerçek zarar kalemleri arasında bulunmakta olup, davalı trafik sigortacısı bu zararlardan (değer kaybı yönünden) poliçe teminat limiti dahilinde sorumludur.
Trafik kazaları dayanağını 2918 sayılı KTK'dan alan haksız fiil niteliğinde olaylardır. Haksız fiiller meydana geldikleri anda hukuki sonuç doğurur ve zarara neden olanların zararı tazmin borcu haksız fiil tarihinde ortaya çıkar. Haksız fiilin unsuru olan zarar, zarar görenin malvarlığında rızası dışında meydana gelen azalma ile zarar verici fiil olmasa idi bulunacağı durum arasındaki farktır ve zarar haksız fiilin meydana gelmesi ile gerçekleşmiş sayılır. Zarar verenin ve diğer sorumluların zararı tazmin yükümlülüğü herhangi bir ihbara ve ihtara gerek kalmaksızın olay tarihinde doğar. Haksız fiile bağlanan hukuki sonuçlar haksız fiil tarihi esas alınarak belirlenir ve bu nedenle haksız fiillerde olay tarihinde yürürlükte bulunan hukuk kuralları uygulanır. Başka bir deyişle zararın belirlenmesinde etken olan hususlarda olay tarihinde yürürlükte bulunan mevzuat hükümlerinin dikkate alınması gerekir.
Yargıtay .HD'nin ... E- ... K sayılı 15/03/2018 tarihli kararı -ve benzer nitelikte diğer birçok kararında da- vurgulandığı gibi değer kaybının hesabında aracın modeli, markası, özellikleri, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı, tarafların iddia ve savunmaları ve tüm dosya kapsamı değerlendirilerek kaza öncesi hasarsız ikinci el piyasa rayiç değeriyle kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre değer kaybı zararının hesaplanması ilke olarak kabul edilmiştir.
Sonuç olarak haksız fiilin türü olan trafik kazalarına olayın meydana geldiği tarihte yürürlükte olan kanun hükümlerinin uygulanması, davacıya ait araçta meydana gelen değer kaybının belirlenmesinde olay tarihinde yürürlükte bulunan Karayolları Trafik Kanununun 90. maddesi gereğince genel hükümlerin esas alınması gerekir.
Bilirkişiler tarafından düzenlenen raporun olayın oluş ve şekline uygun olup hüküm kurmaya elverişli olduğu, davalı tarafın kazanın meydana gelmesinde %100 kusurlu olduğu değerlendirilerek yapılan hesaplama uyarınca bakiye değer kaybı ve araç mahrumiyet zararının tazmini gerekir. Sigorta şirketince bakiye değer kaybı bedelinin ve bundan kaynaklı harç, yargılama gideri ve vekalet ücreti yargılama devam ederken ödendiği anlaşılmakla bu talep yönünden karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.
ARABULUCULUK ÜCRETİ YÖNÜNDEN;
Kaza tarihinde ve poliçenin düzenleme tarihinde yürürlükte bulunan 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun ‘Doğrudan Doğruya Talep ve Dava Hakkı’ başlıklı 97. maddesinde (Değişik:14/04/2016-6704/5 md.) “Zarar görenin, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunması gerekir. Sigorta kuruluşunun başvuru tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde başvuruyu yazılı olarak cevaplamaması veya verilen cevabın talebi karşılamadığına ilişkin uyuşmazlık olması halinde, zarar gören dava açabilir veya 5684 sayılı Kanun çerçevesinde tahkime başvurabilir.” düzenlemesi yer almaktadır.
6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A maddesinin birinci fıkrasında; "İlgili kanunlarda arabulucuya başvurulmuş olması dava şartı olarak kabul edilmiş ise arabuluculuk sürecine ilişkin aşağıdaki hükümler uygulanır." hükmü yer almaktadır. Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A maddesinin 18. fıkrasında ise özel kanunlarda tahkim veya başka bir alternatif uyuşmazlık çözüm yoluna başvurma zorunluluğunun olduğu veya tahkim sözleşmesinin bulunduğu hâllerde, dava şartı olarak arabuluculuğa ilişkin hükümler uygulanmayacağı düzenlemesi yer almaktadır. Kanunun bu özel düzenlemesi karşısında dava şartı olarak zorunlu arabuluculuğa ilişkin hükümler uygulanma yeri bulamaz.
Özel kanunlarda tahkim veya başka bir alternatif uyuşmazlık çözüm yoluna başvuru bulunduğu hallerde dava şartı olarak arabuluculuğa başvurulamayacağının düzenlemesine göre;
Sigorta şirketine karşı açılan tazminat davası yönünden, özel kanun niteliğindeki 2918 s. KTK'nin 97. maddesi gereğince davadan önce sigorta şirketine başvurunun zorunlu olması ve bu durumda 6325 s. Kanunu'nun 18/A-18. maddesi gereğince, 18/A maddesindeki zorunlu arabuluculuğa ilişkin hükümlerin sigorta şirketi yönünden uygulanamayacak olması nedeniyle, arabuluculuk tutanağının zorunlu arabuluculuk tutanağı olarak hazırlanmasına rağmen gerçekte ihtiyari arabuluculuk tutanağı niteliğinde olduğu kabul edilmiştir.
6100 s. HMK'nin 323. maddesine ve 6325 s. Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu hükümlerine göre de, ihtiyari arabuluculuk giderleri yargılama giderleri içerisinde gösterilmediğinden, bu davadaki yargılama giderlerine dahil edilemeyeceği, bu giderlerin sadece davacı sorumluluğunda olduğu sonucuna varılmıştır.
Nitekim Yargıtay HD'nin ... esas, ... karar; ... esas, ... karar; ... esas, ... karar; Konya BAM . HD ... esas ... karar sayılı ilamlarında da aynı yönde değerlendirme yapılmıştır.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1- Davanın KABULÜ İLE;
(a) Davacının değer kaybı talebi yönünden yargılama devam ederken ödeme yapıldığı anlaşılmakla bu hususta KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,
(b) Davacının 02/07/2025 tarihinde meydana gelen trafik kazası sebebiyle uğradığı 10.512,11 TL araç mahrumiyet bedeli maddi zararının, DAVALI ...'den kaza tarihi olan 02/07/2025 tarihinden itibaren işleyecek değişen oranlarda avans faizi ile birlikte tahsili ile DAVACIYA VERİLMESİNE,
2-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 732,00-TL karar ve ilam harcının dava açılırken alınan 615,40-TL peşin harcın ve 341,76-TL tamamlama harcından mahsubu ile fazla alınan 225,16-TL harcın kararın kesinleşmesi ve istek halinde davacıya iadesine,
3-Hazine tarafından karşılanan 4.700,00-TL arabuluculuk ücretinin davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
4-Davacı tarafından karşılanan 615,40-TL başvuru harcı, 732,00-TL peşin harç olmak üzere toplam ‬‬1.347,40-‬TL'nin davalı ...'den alınarak davacı tarafa verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan 1.181,60 TL posta ve tebligat gideri, 8.000,00 TL bilirkişi ücreti gideri, 87,50-TL vekalet harcı gideri olmak üzere toplam 9.269,10-TL'den 9.181,60TL davalı sigorta tarafından ödendiğinden bakiye 87,50TL yargılama giderinin davalı ...'den alınarak davacı tarafa verilmesine,
6-Davacı vekili yararına AAÜT'ye göre hesaplanan 10.512,11-TL vekalet ücretinin davalı ...'den tahsili ile davacıya verilmesine,
7-6100 Sayılı HMK'nın 323–333. maddeleri gereğince hükmün verilmesinden kesinleşmesine kadar olan dönemde davacının sorumlu olduğu yargılama giderleri de ödendikten sonra var ise karar kesinleştiğinde; Kullanılamayan ve bakiye kalan gider avansının Hukuk Muhakemeleri Kanunun Gider Avansı Tarifesinin 5. Maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra talep eden tarafından hesap numarası bildirilmiş ise iade elektronik ortamda hesaba aktarmak suretiyle, talep eden tarafından hesap numarası bildirilmemiş ise masrafı avanstan karşılanmak suretiyle PTT merkez ve işyerleri vasıtasıyla adreste ödemeli olarak İADESİNE,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalının yokluğunda miktar itibari ile kesin olmak üzere yapılan yargılama sonunda karar verildi. 09/07/2026

Katip Hakim