UYAP Emsal, T. 09.10.2026

T.C.
DİYARBAKIR TÜRK MİLLETİ ADINA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO :
KARAR NO :

HAKİM : ... ...
KATİP : ... ...

DAVACI : ... - ...
VEKİLİ :

DAVALI : ... - ... ...

DAVA : Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 08/07/2026
KARAR TARİHİ : 09/10/2026
KARAR YAZIM TARİHİ :
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Ergani ...Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ...Esas ...Karar sayılı ilamı ile görevsizlik kararı verilerek dosya mahkememize gönderilmiş olduğu anlaşılmıştır.
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı alacaklı ... tarafından, dava dışı borçlu ...aleyhine Ergani İcra Dairesinin ...Esas sayılı dosyası ile kambiyo senetlerine özgü haciz yoluyla icra takibi başlatıldığını, bu takip dosyası üzerinden, dava dışı borçlu ...müvekkile ait iş yerinde daha önce sadece 3 gün çalışmış olması gerekçe gösterilerek, müvekkiline hem maaş haczi müzekkeresi hem de 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu madde 89 kapsamında haciz ihbarnameleri gönderildiğini, müvekkilinin UETS şifresinin blokeli olması sebebiyle bu tebligatlardan haberdar olamaması neticesinde, haksız yere dosyaya borçlu olarak eklendiğini ve ...tarihinde müvekkillinin banka hesaplarından 43.924,96 TL tutarında haksız tahsilat yapılarak davalı alacaklı vekiline ödendiğini, fazlaya ilişkin her türlü talep ve dava hakları saklı saklı kalmak kaydı ile haklı davalarının kabulü ile müvekkilin banka hesapları üzerine Ergani İcra Dairesinin ...Esas sayılı dosyası kapsamında konulan blokelerin ve hacizlerin, mahkemece takdir edilecek uygun bir teminat karşılığında ivedilikle kaldırılmasına, müvekkil ...'un, Ergani İcra Dairesinin ...Esas sayılı takip dosyası kapsamında davalıya herhangi bir borcunun bulunmadığının tespitine, haksız ve hukuka aykırı işlemler neticesinde müvekkilinin hesabından tahsil edilen 43.924,96 TL'nin, kesinti tarihi olan ...tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faizi ile birlikte davalıdan istirdadına, Davalı alacaklı aleyhine, haksız ve kötü niyetli takip nedeniyle dava konusu bedelin %20’sinden aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, İİK'nun 89 maddesine uyarınca haciz ihbarnamesi nedeni ile menfi tespit davasıdır.

İşbu davanın Ergani ...Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ...Esas ...Karar sayılı kararı ile görevsizlik kararı vermesi üzerine dosyanın, mahkememizin işbu esas sırasına kaydının yapıldığı anlaşılmıştır.
Bölge Adliye Mahkemeleri Hukuk Dairelerinin Kesin Nitelikteki Kararları Arasındaki Uyuşmazlığın Giderilmesine ilişkin Yargıtay ...Hukuk Dairesi Başkanlığı'nın ...Esas ...Karar sayılı içtihadında açıkça ifade edildiği üzere; üçüncü kişi tarafından kendisine tebliğ edilen haciz ihbarnamesi nedeni ile açılacak menfi tespit davasının konusu, takip borçlusunun kendisinde hiç ya da haczedilen miktarda alacağının bulunmadığı, yani takip borçlusuna borcunun olmadığı, malın yedinde bulunmadığı, haciz ihbarnamesi tebliğinden önce ödendiği veya borcun sona erdiğine ilişkin iddiadır. Takip alacaklısı, takip borçlusu ile üçüncü kişi arasındaki ilişkiye yabancı olduğu gibi üçüncü kişi de takip alacaklısı ile takip borçlusu arasındaki ilişkiye yabancıdır. 2004 sayılı Kanun'un 89. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca açılan menfi tespit davasında görevli mahkeme belirlenirken 6100 sayılı Kanun'un göreve ilişkin hükümlerine bakmak gerekir. 2004 sayılı Kanun'unda söz konusu dava bakımından görev yönünden özel bir düzenlemeye yer verilmemiştir. Bu nedenle genel kurallara göre görevli mahkemenin belirlenmesi gerekmektedir. 6100 sayılı Kanun'un 2. maddesinde dava konusunun değer ve miktarına bakılmaksızın malvarlığı haklarına ilişkin davalarla, şahıs varlığına ilişkin davalarda görevli mahkemenin, aksine bir düzenleme bulunmadıkça asliye hukuk mahkemesi olduğu, bu Kanunda ve diğer kanunlarda aksine düzenleme bulunmadıkça, asliye hukuk mahkemesinin diğer dava ve işler bakımından da görevli olduğu kabul edilmiştir.
6102 sayılı Kanun'un 4 üncü maddesinde ticari davalar ve çekişmesiz yargı işleri düzenlenmiş, 5 inci maddesinde de ticari davalar ve ticari nitelikteki çekişmesiz işlerin aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın asliye ticaret mahkemesinde görüleceği hükme bağlanmıştır.
Uyuşmazlıkların çözümünde asıl olan bir davanın genel mahkemelerde görülmesidir. Özel mahkemede görüleceğine dair açık bir kanuni düzenleme bulunmayan her davanın, genel mahkemelerde görülmesi esastır. 2004 sayılı Kanun'un 89 uncu maddesinin üçüncü fıkrasına istinaden gönderilen haciz ihbarnamesi nedeniyle ihbarnameye muhatap olan üçüncü kişi tarafından açılan menfi tespit davasında görevli mahkeme konusunda Kanun'da özel bir düzenleme bulunmamaktadır. Buna göre davanın tarafları arasında doğrudan bir ilişki bulunmaması ve uyuşmazlığın takip hukukundan kaynaklanması nedeniyle görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemesi olduğu, tarafların tacir olmasının veya temel ilişkinin ticari nitelikte bulunmasının veyahut borcun temelini oluşturan senedin kambiyo senedi niteliğinde olmasının mahkemenin görevinin belirlenmesinde bir etkisinin bulunmamaktadır.
Görevle ilgili düzenlemeler kamu düzenine ilişkin olup taraflar ileri sürmese dahi yargılamanın her aşamasında re’sen gözetilir. Görevle ilgili hususlarda kazanılmış hak söz konusu olmaz.
HMK'nun 114/1- c maddesi uyarınca görev dava şartıdır ve aynı kanunun 115. maddesine göre mahkemeler dava şartlarının mevcut olup olmadığını, davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır. Bu nedenle dosya üzerinden inceleme yapılmış, davaya bakmaya Diyarbakır Asliye Hukuk Mahkemesi'nin görevli olması ve mahkememizin görevsizliği nedeniyle HMK'nun 114/1-c ve 115/2. maddesi gereğince göreve ilişkin dava şartı yokluğu nedeniyle davanın usulden reddine, HMK'nun 21. maddesi gereğince iş bu kararın kanun yoluna başvurulmadan kesinleşmesi halinde Diyarbakır Asliye Hukuk Mahkemesi ile mahkememiz arasında olumsuz görev uyuşmazlığı olması nedeniyle görevli mahkemenin tayini (merci tayini) için dava dosyasının Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi ...Hukuk Dairesi Başkanlığı'na gönderilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davaya bakmaya Ergani ...Asliye Hukuk Mahkemesi'nin görevli olması ve Mahkememizin görevsizliği dolayısı ile HMK'nun 114/1-c ve 115/2. maddesi gereğince göreve ilişkin dava şartı yokluğu nedeniyle davanın usulden reddine,

2-HMK 21. maddesi gereğince iş bu kararın kanun yoluna başvurulmadan kesinleşmesi halinde Ergani ...Asliye Hukuk Mahkemesi ile mahkememiz arasında olumsuz görev uyuşmazlığı olması nedeniyle görevli mahkemenin tayini (mercii tayini) için dava dosyasının Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi ...Hukuk Dairesi Başkanlığı'na gönderilmesine,
3-HMK'nun 20. maddesi gereğince Ergani ...Asliye Hukuk Mahkemesi'nin yargı yeri olarak belirlenmesine ilişkin merci kararı verilirse, bu kararın tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde taraflardan birinin mahkememize başvurarak dava dosyasının görevli mahkemeye gönderilmesini istememesi durumunda HMK'nun 321/2. maddesi gereğince talep halinde davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesine,
4-Davaya görevli mahkemede devam edilmesi halinde yargılama harçları, vekalet ücreti ve yargılama giderinin görevli mahkemede değerlendirilerek hüküm altına alınmasına,
Dair, tarafların yokluğunda, işbu kararın tebliğ tarihinden itibaren itibaren iki haftalık süre içerisinde HMK'nın 345. maddesi uyarınca, mahkememize veya başka bir yer mahkemesine dilekçe ile başvurmak (HMK'nın 343. maddesi) ve istinaf harcı ile gerekli giderlerin tamamen ödemek (HMK'nın 344. maddesi) suretiyle, Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda karar verildi.

Katip Hakim