İstanbul 2. Asliye Ticaret Mahkemesi, E. 2026/902, K. 2026/726, T. 15.09.2026

T.C.
İSTANBUL
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2026/902 Esas
KARAR NO : 2026/726

DAVA : Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ : 15/01/2025
KARAR TARİHİ : 15/09/2026

Davacı tarafından mahkememize açılan dava dosyasının incelenmesi sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacılar vekili, dava dilekçesinde özetle; Müvekkillerinin ... plakalı aracın müşterek malikleri olduğunu, 20.10.2023 tarihinde davalı ... sevk ve idaresinde olan ve ... A.Ş.’ye ait bulunan ... plakalı araç %100 kusurlu olarak müvekkillerine ait ... plakalı araca çarptığını ve hasar verdiğini, kazaya karışan müvekkillerine ait aracın bakım ve onarımı yapıldığını, yapılan bakım ve onarım sonrasında taraflarına aleyhine 237.229,17TL’lik fatura düzenlendiğini, Söz konusu fatura bedelinin 120.000,00TL lik kısmı ... Sigorta A.Ş tarafından .... poliçe numaralı ...tarafından teminat limitiyle sınırlı olarak karşılandığını, Ancak bakiye 117.229,17TL’lik kısıma ilişkin ödeme yapılmadığını, Ödeme yapılmayan kısıma ilişkin 10.01.2024 tarihinde davalı sigorta şirketine ihtarname gönderilmiş ise de ...poliçe nolu Kasko ... Poliçesi kapsamında 64.095,46 Tl daha ödeme yapıldığını ancak 53.133,71TL'lik kısıma ilişkin herhangi bir ödeme yapılmadığını, İşbu durum üzerine müvekkillerinin, davalı-borçlular ile sorunun çözümü ve ödemelerin yapılması için görüştüğünü, ödeme yapmasını talep etmiş ise de bu talebin karşılık bulmadığını, Tüm bu görüşmelere rağmen davalı/borçlular tarafından uğranılan zararın giderilmediğini ve borcun ödenmediğini, bu nedenle davalı/borçlular aleyhine alacağın tahsilini temin etmek amacıyla icra takibi başlatıldığını, Davalı/borçlular ise zararı gidermek ve borcu ödemek yerine, haksız bir şekilde ve alacağı sürüncemede bırakmak maksadıyla, yani kötü niyetle borca itiraz ettiğini, icra takibini durdurduklarını, Alacakların tahsili amacıyla ... Arabuluculuk Bürosu'na başvurulduğunu, ... Büro Dosya Numaralı ve ... Arabuluculuk Numaralı dosyalarda davalı borçlular ile anlaşılamadığını, açıklanan nedenler ile davanın kabulüne, davalının borca yönelik haksız ve kötü niyetli itirazının iptaline ve takibin devamına, takibe konu asıl alacağa takip tarihinden itibaren reeskont avans faiziyle birlikte tahsiline, haksız bir şekilde ve kötü niyetle itiraz eden borçlu aleyhine, alacağın % 20’den aşağı olmamak kaydı ile icra-inkâr tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleriyle vekâlet ücretinin davalıya yüklenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... Sigorta Anonim Şirketi vekili, cevap dilekçesinde özetle; davacının talebinin zaman aşımına uğramış olup davanın reddi gerektiğini, Sigorta poliçesi hazırlanış tarihi itibari ile sigortalının maddi araç başına sigorta limiti 120.000,00 TL ile sınırlı olduğunu, Sigortacı şirketten istenen hasar tazminatlarında temerrüt tarihine ilişkin olarak 26.04.2016 tarihinde Resmi Gazete’de yayınlanarak yürürlüğe giren 6704 Sayılı (Torba) Kanun ile 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 97. maddesinde yapılan değişiklik ile hasar tazminat talebine ilişkin olarak sigorta şirketine başvuru ve 15 günlük bekleme süresi dava şartı haline getirildiğini, İlgili yasal düzenlemeye göre; ... belirtilen belgeler ile birlikte sigortacıya yazılı olarak başvuru yapılması ve 15 günlük bekleme süresi öngörülmüş olup ancak ve ancak söz konusu sürenin sigortacı tarafından faydasız geçirilmesi halinde yasal işlemlere başvurulabileceği düzenlendiğini, müvekkili şirketin davacı yanın hasar onarım bedeli zararını karşılamış olup karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamında sorumluluğunu yerine getirdiğini, sigorta şirketinin poliçe limiti ile sınırlı olarak sorumlu olup poliçe limitinin üzerinde karar verilmesinin kabul edilemeyeceğini, Kazanın meydana geldiği 2023 yılı itibarıyla poliçe teminat limiti 120.000,00 TL olduğunu ve Yapılan bu ödemelerle birlikte müvekkili sigorta şirketi sorumluluğunu yerine getirmiş olup bakiye teminat limiti bulunmadığını, kaza tarihi itibariyle geçerli zorunlu sigorta limitleri dahilinde karşılamakla yükümlü olduğunu, davanın kabulü anlamına gelmemek kaydıyla hasar bedeli hesaplanırken iskonto uygulanması gerektiğini, hasar bedeli hesaplanırken KDV hariç hesaplama yapılması gerektiğini, başvurucunun onarımın yapıldığına dair herhangi bilgi ve belge ibraz etmediğinden dolayı KDV hariç karar verilmesi gerektiğini, müvekkili şirketin sorumluluğu sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında ve zararı nispetinde olduğunu, bu nedenle bu sigorta ile sigorta ettiren kişinin işleteni olduğu motorlu araçların üçüncü kişilere verdikleri zararların karşılanması amaçlandığını, Sigortacı ise , KTK ve Genel Şartlar mucibince poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin edilebileceğini, KTK.86.madde gereğince araç işleteninin ve sürücünün kusursuz olduğu hallerde sigortacının da tazminat ödeme yükümlülüğü olmayacağını, müvekkili şirketin farklı tarihlerde yapmış olduğu ödemeler itibariyle sigorta poliçesinden kaynaklanan sorumluğunu yerine getirmiş olduğundan mezkur olay sebebiyle hiçbir sorumluluğu kalmadığını, açıklanan nedenler ile davacının belirsiz / kısmi alacak davası açmasında hukuki menfaat bulunmaması sebebiyle davanın usulden reddine, esas incelemesi yapılması halinde davanın esastan reddine, yargılama harç ve giderleri ile vekalet ücretinin davacı yana yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Şirketi vekili, cevap dilekçesinde özetle; davaya konu trafik kazasına karışan ve davacılar adına kayıtlı aracın bir dolmuş, yanı ticari araç olduğu ortada olduğunu, diğer bir anlatımla davacıların tacir niteliği taşımakta olduğu ve yine ticari bir hükmi şahıs olan müvekkiline karşı açmış olduğu bu davada görevli mahkemenin ticaret mahkemeleri olduğunu, müvekkili şirkete davada husumet yöneltilmesi hukuken mümkün olmadığını, müvekkili şirketin huzurdaki yargılamada işleten sıfatına sahip olmadığı taraflarınca dosyaya sunulan uzun dönem araç kiralama sözleşmesi ve ek protokol ile ispatlandığını, yasa hükümleri ve Yargıtay içtihatları göz önünde bulundurulduğunda aracın işleteni, müvekkili ... A.Ş. değil, aracı uzun dönem olarak kiralayarak işleten ...Şti. olduğunu, öncelikle aracın işleteni sıfatını kimin taşıdığına yönelik araştırma ve inceleme yapılarak araç işletenin tespitinin yapılması gerektiğini, davacı yanın dilekçesinde belirtmiş olduğu üzere, trafik kazası esnasında diğer davalının şahsın uzun dönem kiracı şirket personeli olarak aracı kullandığının anlaşıldığını, yani kazaya karışan ...'ın ihbar olunan...a.ş.'nin emrinde çalıştığı anlaşılmakta olduğunu, davacı yanın kazanın oluşumunda kusuru bulunmadığı iddiası mesnetsiz olup; bu tutanakla belirlenen ve taraflara atfedilen kusur oranlarında aleyhe yer alan hususlar taraflarınca kabul edilmediklerini, müterafik kusur araştırması yapılması gerektiğini, bilindiği üzere kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya başka bir üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiği durumlarda araç işleteninin ve sürücünün tazminat ödeme yükümlüğünden söz edilemeyeceğini, davaya konu olayda kazanın gerçekleştiği esnada, kaza mahallindeki yol şartlarının hali ve yol ile geçitlerde bulunması gereken uyarıcı işaret ve levhaların bulunup bulunmadığının tespiti gerektiğini, ilgili kazanın gerçekleşmesinde karayolları müdürlüğü' yahut ilgili belediyenin ihlalinin ve ihmalinin bulunduğunun tespiti halinde, bu kurumun sorumluluğuna gidilmesi gerekeceğini, davacılar malikleri oldukları araçta hasar bedeli oluştuğunu iddia ettiğini, hiçbir kabul anlamına gelmemek kaydı ile aracın hangi parçalarının değiştirildiği, yapılan değişim ve işçilik işlemlerinin hasar ile uyumlu olup olmadığı, yani işbu davaya konu kaza ile illiyet bağının bulunup bulunmadığının tespit edilmesi gerektiğini, davacı yan adına kayıtlı aracın trafik ve hasar kayıtlarının, tramer bilgilerinin teminin sağlanması ve araçta oluştuğu iddia edilen hasar bedelinin aracın tüm geçmişi ile birlikte değerlendirilmesi gerektiğini, davaya konu olayda kaza sırasında kullanılan ... plakalı araç hakkında hem zorunlu mali mesuliyet sigortası poliçesi hem de genişletilmiş kasko poliçesi mevcut olduğunu, bu nedenle sigorta poliçesinin muhattabının ... SİGORTA A.Ş. olduğunu ve aracın kaza anında sigortalı olduğunun sabit olduğunu, davaya konu kaza sırasında kullanılan araç hakkında ihtiyari mali sorumluluk sigortası mevcut olduğunu, taraflarınca dosyaya arz olunan ... plakalı aracın ...Genişletilmiş Kasko Poliçesi incelendiğinde, davacıların talebi olan miktarın sigorta limitleri dahilinde olduğu da açıkça görüleceğini, Davanın, kazaya karışan aracın işleteni ... Şti.'ye ihbarını, müvekkili işleten olmadığından, müvekkili yönünden haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olarak ikame edilmiş bu davanın reddine, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davacı yana yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkilinin hakimiyetinde olan ... plakalı araçla ... üzerinde olan ted okullarına kızını okula bıraktığını, Müvekkilinin kızını okula bıraktıktan sonra saat 08:30 da mesaisine yetişmesi için araca binip devam ettiğini, Suçlamaları kabul etmemekle birlikte müvekkilinin ileri istikametinde yoğun trafiği de düşünerek hem de işine geç kalmamasıyla amacıyla u dönüşü yaptığını, Bu sırada ...'ın hakimiyetinde olan ... plakalı araç müvekkilinin aracına çok hızlı bir şekilde çarptığını, ... Sokağın hafif tepelik bir alanda kaldığını ve aşağıdan gelen araçları görmek müvekkili açısından biraz zorlu olduğunu, Lakin müvekkilinin u dönüşü yaparken gerekli çerve kontrolünü sağladığını bunun akabinde u dönüşü hareketine başladığını, Lakin ... plakalı aracın kullanıcısı ... , fiziksel olarak müvekkilinin aracından daha tepelik bir kısımda kaldığı için görüş alanı müvekkiline oranla daha geniş pozisyonda olduğunu, Lakin söz konusu sokağın hız limitlerinin çok üstünde bir hızla gelerek müvekkiline çarptığını, ... plakalı aracın müvekkilini görmeme gibi bir ihtimalinin bulunmadığını, lakin... frene dahi basmayarak müvekkiline hızlıca çarptığını ve müvekkilinin arabasını 360 derece döndürdüğünü, müvekkilinin dava konusu olan kaza ile ilgili ... 12. Asliye Ceza Mahkemesinin ... Esas numaralı dosyası ile yargılanmış olup, bu dosyada müvekkili hakkında şikayete bağlı olan suçlarda zamanaşımını da göz önüne alarak kamu davasının düşürülmesi hakkında karar verildiğini, müvekkili aleyhinde de açılmış olan ceza davasının kesinleştiğini, ... 12. Asliye Ceza Mahkemesinin ... Esas numaralı dosyasının kendisi ve gerekçeli kararı incelendiğinde, dosyanın müştekileri olan ve olay günü ... plakalı aracın içerisinde olan ...ve ...'un ifadeleri incelendiğinde minibüs şöförünün çok hızlı bir şekilde aracı kullandığını ve minibüsün maksimum yolcu kapasitesinden fazla yolcuyu taşıdığını belirttiğini, aynı şekilde ...'unda minibüs şöföründen şikayetçi olduğu ve müvekkilinden şikayetçi olmadığı açıkca ortada olduğunu, Aynı şekilde diğer müşteki olan...'da sadece ... plakalı araçtan şikayetçi olduğunu, ... 12. Asliye Ceza Mahkemesinin...Esas numaralı dosyasında böyle ifadeler söz konusu iken müvekkilinin kasıtlı bir şekilde yüzde yüz kusurlu gösterilmesi usul ve yasaya aykırı bir durum olduğunu, ... plakalı aracı süren ... da müvekkilinden şikayetçi olmadığını, Davacı tarafların söz konusu açılan icra takibini haksız bir kazanç sağlamak amacıyla açtıklarının ortada olduğunu, bu nedenle taraflarına istinad edilen iddiaları kabul etmediklerini, davacılar müvekkiline ihtarname göndermiş olduğunu belirtse de böyle bir ihtarname müvekkiline tebliğ edilmediğini, davacıların yanlış ifadelerle mahkemeyi yanıltarak müvekkilinin yüzde yüz kusurlu olduğunu hileli bir şekilde ispat etmeye çalıştığını, Olay günü ilgili kurumlardan kamera kayıtları inceleneceği vakit kimin ne kadar hız da ve ne kadar yolcu taşıdığı ortaya çıkacağını, açıklanan nedenlerle davanın reddine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, itirazın iptali istemine ilişkin olup, taraflar arasındaki uyuşmazlığın davacıların maliki olduğu araç ile davalı ... adına kayıtlı, davalı ... kullanımında olan ve davalı sigorta şirketi nezdinde ... sigortası bulunan araçların karışmış olduğu trafik kazasında tarafların kudur durumları, davalı ... yönünden aracın uzun dönemli kira sözleşme nedeni ile kiraya verilmiş olması nedeni ile pasif husumetinin bulunup bulunmadığı, davacılar adına kayıtlı araçta meydana gelen hasar bedelinin miktarı, sigorta şirketi tarafından yapılan ödeme miktarı nazara alındığında talep edilebilecek bakiye bedelin bulunup bulunmadığı, bulunması halinde davalıların meydana gelen zarardan sorumlu olup olmadıkları hususlarında olduğu anlaşılmıştır.
Dosyanın incelenmesinde; 15/01/2025 tarihi itibariyle ... Asliye Hukuk Mahkemesi'ne yöneltilerek davanın açıldığı, ... 7. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 17/07/2025 tarih ... esas ve ... karar sayılı ilamı ile Asliye Ticaret Mahkemesi'nin uyuşmazlıkta görevli olduğu gerekçesiyle görevsizlik kararı verildiği, görevsizlik kararının 02/10/2025 tarihinde kesinleşmesi ile dosyanın Mahkememiz esasına kaydedildiği görülmektedir.
.... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasının celbi talep edilmiş, dosya mahkememize uyap sistemi üzerinden gönderilmiş olup, icra dosyasının incelenmesinde; davacı takip alacaklısı tarafından davalı takip borçlusu aleyhine 53.133,71 TL asıl alacak, 21.464,28 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 74.597,99 TL üzerinden ilamsız icra takibi başlatıldığı, davalı takip borçlusu tarafından takibe itiraz edildiği anlaşılmıştır.
Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezinin davaya konu kazaya ilişkin hasar bilgilerinin, ekspertiz raporunun, hasar ve kaza tespit tutanağının dosyaya sunulduğu görülmüştür.
... 12. Asliye Ceza Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasının celp edildiği görülmüştür.
Mahkememiz dosyası, dosya kapsamı ve toplanan deliller hep birlikte değerlendirilerek, davacıların maliki olduğu araç ile davalı ... adına kayıtlı, davalı ... kullanımında olan ve davalı sigorta şirketi nezdinde ... sigortası bulunan araçların karışmış olduğu trafik kazasında tarafların kudur durumları, davalı ... yönünden aracın uzun dönemli kira sözleşme nedeni ile kiraya verilmiş olması nedeni ile pasif husumetinin bulunup bulunmadığı, davacılar adına kayıtlı araçta meydana gelen hasar bedelinin miktarı, sigorta şirketi tarafından yapılan ödeme miktarı nazara alındığında talep edilebilecek bakiye bedelin bulunup bulunmadığı, bulunması halinde davalıların meydana gelen zarardan sorumlu olup olmadıkları hususlarının tespiti için adli trafik, sigorta ve makine bilirkişisinden oluşan bilirkişi heyetine tevdi edildiği; bilirkişi heyetinin sunmuş olduğu 16/03/2026 tarihli raporda özetle;... Plakalı Araç Sürücüsü Davalı ...’ın % 60 (YÜZDE ATMIŞ)
ASLİ KUSURLU olduğu;
... Plakalı Yolcu Minibüsü Sürücüsü (Sahipleri ...-...) ... % 40 (YÜZDE KIRK)TALİ DERECEDE KUSURLU olduğu; ... plaka sayılı araçta, 20.10.2023 tarihinde meydana gelen trafik kazası ile oluşan, KDV dahil, iskontolu 220.914,55 TL hasar miktarı bulunduğu; ... plaka sayılı aracın sürücüsü davalı ...’ın kazanın meydana gelmesinde %60 oranında KUSURLU olması sebebiyle, araç işleteninin 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve bağlı yönetmelikler gereği davacı ... ve ...’in mülkiyetinde bulunan ... plaka sayılı araçta kaza sonucunda meydana gelen zarardan sürücünün kusuru nispetinde %60’ı oranındaki kısmından müştereken ve müteselsilen sorumlu olacağı; Davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından sigortacı sıfatı ile ... plaka sayılı aracın maliki, davalı ...A.Ş.’nin hukuki sorumlulukların teminat altına alınması maksadıyla 09.05.2023 başlangıç 09.05.2024 bitiş tarihlerini kapsayacak şekilde... numaralı ...Poliçesi ve 01.01.2023 başlangıç 01.01.2024 bitiş tarihlerini kapsayacak şekilde ... numaralı ... Poliçesine İhtiyari Mali Sorumluluk Sigortası teminatı ilave edilerek poliçelerin tanzim edildiği; Gerçekleşen zararın, davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından sigortacı sıfatı ile ... plaka sayılı
aracın maliki, davalı ... San. A.Ş.’nin hukuki sorumluluklarının teminat altına alınması maksadıyla 09.05.2023 başlangıç 09.05.2024 bitiş tarihlerini kapsayacak şekilde tanzim edilen,... numaralı ... poliçesi ve 01.01.2023 başlangıç 01.01.2024 bitiş tarihlerini kapsayacak şekilde ...numaralı... poliçeleri hükümleri gereğince, poliçe teminat limitleri ile sınırlı olmak kaydıyla teminat kapsamında olduğu; dava konusu kaza tarihinde davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından tanzim edilen ... numaralı ... poliçesinin Maddi Tazminat Teminat limitinin araç başına 120.000,00-TL olduğu,... numaralı ... Poliçesine ilave edilen ... Teminat limitinin Maddi yıllık azami 150.000,00-TL olduğu, sigorta şirketinin poliçe teminat limitlerine kadar gerçekleşen toplam tazminat tutarından sorumlu olduğu, her iki poliçenin toplam Maddi Tazminat Teminat limitinin 270.000,00-TL olduğu, artan bakiyenin poliçelerin teminatı
kapsamında değerlendirilemeyeceği; Gerçekleşen kaza sebebi ile davacı ... ve ...’in mülkiyetinde bulunan ... plaka sayılı araçta meydana gelen 220.914,55-TL(KDV dâhil) tutarındaki maddi zarar üzerinden, ... plaka sayılı aracın sürücüsü davalı ...’ın %60 oranındaki kusuru nispetinde hesaplanan(220.914,55-TL/100x60)=132.548,73-TL tutarındaki kısmından araç İŞLETENİnin sorumluluğunun bulunduğu, meydana gelen zararın davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından sigortacı sıfatı ile düzenlenen ... numaralı Karayolları Motorlu Araçlar ... poliçesi ve... numaralı... poliçesi hükümleri gereği toplam Tazminat Teminat limiti 270.000,00-TL tutarındaki poliçe limitini aşmadığı; 20.10.2023 tarihinde meydana gelen kaza sonucunda oluşan zararın, ... Sigorta ve İhtiyari Mali Sorumluluk Sigorta poliçelerinin başlangıç ve bitiş tarihleri arasındaki vadesi içerisinde gerçekleştiği; Davalı ... A.Ş.’nin maliki olduğu ... plaka sayılı aracın sürücüsü davalı ...’ın %60 oranındaki kusuru nispetinde hesaplanan 132.548,73-TL(KDV dâhil) tutarındaki maddi zararın ... ve ...sıfatı ile davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından zarar gören ... plaka sayılı aracın maliki davacı ... ve ...’e ödenmesine engel teşkil edecek bir hususun bulunmadığı; Dava konusu olay sebebi ile gerçekleşen zarar kapsamında davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından, dosyada mübrez ödeme dekontları ile toplam 184.095,46-TL tazminat tutarının ... plaka sayılı aracın malikleri davacı ... ve ...’e ödendiği; Dava konusu olay sebebi ile ... plaka sayılı araçta 220.914,55-TL(KDV dâhil) tutarında zararın gerçekleştiğinin heyetimizde görevli makine mühendisi sigorta eksperi bilirkişi tarafından tespit edildiği, meydana gelen zarardan ... plaka sayılı sürücüsü davalı ...’ın %60 oranındaki kusuru nispetinde hesaplanan(220.914,55-TL/100x60)=132.548,73-TL tutarındaki kısmından davalı ... Sigorta A.Ş.‘nin sigortacı sıfatı ile düzenlediği ... numaralı ... ve ... numaralı İhtiyari Mali Sorumluluk Sigorta poliçesi hükümleri gereği sorumlu olduğu, davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından dosyada mübrez ödeme dekontları ile toplam 184.095,46-TL tazminat tutarının davacı ... ve ...’e ödendiğinin anlaşıldığı, bu suretle poliçeden kaynaklı tazminat yükümlülüğünün yerine getirildiği ve bakiye tazminat yükümlülüğünün bulunmadığı, görüş ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
Mahkememiz dosyasının davacı vekilinin beyan ve itirazları değerlendirilerek ek rapor tanzim edilmek üzere daha önce rapor veren bilirkişi heyetine tevdine karar verilmiş olup; bilirkişi heyetinin sunduğu 03/08/2026 tarihli ek raporda özetle; ... Plakalı Araç Sürücüsü Davalı ...’ın% 60 (YÜZDE ATMIŞ) ASLİ KUSURLU olduğu olduğu; ... Plakalı Yolcu Minibüsü Sürücüsü (Sahipleri ...-...) ... % 40 (YÜZDE KIRK) TALİ DERECEDE KUSURLU olduğu; kök rapora yapılan itirazlara yönelik, yapılan değerlendirmeler ile herhangi bir değişiklik olmadığı, kök rapora sabit kalındığı sonuç ve kanaatinin bildirildiği görülmüştür.
Davalı ... aleyhine açılan dava yönünden; vekil vasıtası ile sunulan cevap dilekçesinde dava konusu kazaya sebebiyet verdiği belirtilen aracın uzun dönem kiralama sözleşmesi ile dava dışı şirkete teslim edildiği savunması ile davanın pasif husumetten reddini talep etmiştir.
İşleten tanımı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 3. maddesinde “Araç sahibi olan veya mülkiyeti muhafaza kaydıyla satışta alıcı sıfatıyla sicilde kayıtlı görülen veya aracın uzun süreli kiralama, ariyet veya rehni gibi hallerde, ariyet veya rehin alan kişidir. Ancak ilgili tarafından başka bir kişinin aracı kendi hesabına ve tehlikesi kendisine ait olmak üzere işlettiği ve araç üzerinde fiili tasarrufu bulunduğu ispat edilirse, bu kimse işleten sayılır” şeklinde yapılmıştır. 2918 sayılı KTK'nın 3. maddesinde işleten sıfatını belirlenmesinde şekli ve maddi ölçüt olmak üzere iki ayrı ölçüden yararlanılmıştır. Şekli ölçüye göre trafik sicilinde malik görülen kişi işletendir. Maddi ölçüye göre ise, trafik sicilinde adı geçen kişinin önemi bulunmamakta olup önemli olan araç üzerindeki fiili hakimiyet, araçtan ekonomik yarar sağlama, masraf ve rizikolara katlanma gibi ölçütlerdir. İşletenin belirlenmesinde doktrin ve Yargıtay'ın kabul ettiği görüş maddi ölçüdür.
2918 sayılı KTK'nın 85. maddesi ise “Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar” hükmünü içermektedir.
Bu yasal düzenleme karşısında, kazaya karışan araçların meydana getirdikleri zararlardan araç sahiplerinin hukuken sorumlu olacağı ilkesi benimsenmiş ise de bu araçların sahipleri tarafından herhangi bir sebeple yararlanılmasının bir başka kimseye devir edilmesi halinde (çok kısa bir süre olmaması kaydıyla), artık üzerindeki fiili hakimiyetin kalmaması ve bu sebeple ekonomik yönden de bir yararlanma olanağının kalktığı durumlarda, o aracı kaza sırasında fiili hakimiyeti altında bulunduran ve ondan iktisaden yararlanan kimsenin işleten sıfatıyla meydana gelen zarardan sorumlu tutulması gerekip, bunun sonucu olarak da araç malikinin sorumlu tutulmaması gerekecektir. Gerek doktrinde, gerekse Yargıtay'ın uygulamalarında, kiracının işleten sıfatının belirlenmesinde, kira sözleşmesinin uzun süreli olması, araç üzerinde fiili hakimiyet ve ekonomik yararlanma unsurlarının birlikte bulunması gerekmektedir. Ancak bu konuda getirilecek delillerin üçüncü kişileri bağlayabilecek nitelikte ve güçte olması, özellikle zarara uğrayanların haklarını halele uğratacak bir sonuç yaratmaması şartı aranmakta ise de sözleşmenin noter aracılığıyla yapılması şartı aranmamaktadır.
Bu kapsamda yukarıda yer verilen açıklamalar doğrultusunda; Mahkememizce, aracın uzun dönem kiralama sözleşmesi ile dava dışı ...'e devredildiğine ilişkin, araç teslim formu ve kiralama sözleşmesinin onaylı örneğinin sunulması hususunda davalı ...'ya süre verildiği, sözleşme örneği ve araç teslim formunun dosya arasında yer aldığı, ... plaka sayılı aracın dava dışı ...'e uzun dönem için kiraya verildiği, kaza tarihi itibari ile aracın dava dışı kiralayana teslim edilmiş olduğu görülmüştür.
Bu kapsamda davalı ...'in aracı uzun süreli kira sözleşmesi ile dava dışı ...'e kiraya vermiş olduğu, sözleşmenin uzun süreli olduğu ve kaza tarihinden sonraya ilişkin olduğu, bu nedenle davalı tarafın işleten sıfatının bulunmaması nedeni ile tarafına pasif husumet yöneltilemeyeceği, her ne kadar davalı ... kendisini vekil ile temsil etmiş ise de davacının trafik sicilindeki araç malikinin işleten olduğu varsayımı ile kayıt maliki davalı şirkete dava ikamesinde herhangi bir kusuru bulunmadığı anlaşılmakla (Yargıtay 17. HD. 09/02/2017 gün ve ...Esas, ...Karar) kendisini vekille temsil ettiren davalı ... yararına vekalet ücreti takdirine yer olmadığına karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmesi gerekmiştir.
... Sigorta Anonim Şirketi ve ... aleyhine açılan dava yönünden ise dava, trafik kazası sonucu davacı adına kayıtlı araçta oluşan hasar bedeli talebine ilişkindir.
Mahkememizce araç tescil kayıtları, kaza tutanağı, aracın tamirine ilişkin servis kayıtları, celp edilerek dosya arasına alınmış, taraf delilleri toplanmıştır.
Davacı tarafın dava dilekçesi ile dava konusu kaza nedeniyle meydana geldiğini belirttiği araç hasar bedellerinin tahsili amacıyla, davalıların kaza anında sürücüsü ve ... kapsamında sigortacısı olduğu aracın kusurlu olduğu iddiasıyla iş bu davayı ikame ettiği görülmektedir.
Trafik kazaları sonucu uğranan zararın tazmini hususunda temel dayanak haksız fiil sorumluluğudur.
Trafik kazasından kaynaklanan tazminat davalarında, zarar veren taraf, kusuru oranında, gerçek zarardan sorumlu olur.
..'nın; motorlu bir aracın işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.
Sigortacının sorumluluğu, izah edilen sorumluluk esasları dahilinde işletilen aracın işleteninin veya işletenin kusurundan sorumlu olduğu sürücünün kusurlarından kaynaklanan zararlarla sınırlıdır. Bu noktada aracın işleteninin veya sürücüsünün kusur durumunun incelenmesi gerekmektedir.
Somut olay bakımından yapılan incelemede dava konusu olay sebebi ile ... plaka sayılı araçta 220.914,55-TL(KDV dâhil) tutarında zararın gerçekleştiğinin alınan bilirkişi raporu ile tespit edildiği, davalı ...’ın sürücüsü olduğu aracın olayın meydana gelmesinde % 60 oranında kusurlu olduğu; davacı adına kayıtlı araç sürücüsünün % 40 oranından kusurlu olduğu, buna göre meydana gelen zarardan davalı ...’ın %60 oranındaki kusuru nispetinde hesaplanan(220.914,55-TL/100x60)=132.548,73-TL tutarındaki kısmından davalı ... Sigorta A.Ş.‘nin sigortacı sıfatı ile düzenlediği ... numaralı ... poliçesi ve... numaralı ...hükümleri gereği sorumlu olduğu, davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından dosyada mübrez ödeme dekontları ile toplam 184.095,46-TL tazminat tutarının davacı ... ve ...’e ödendiği, buna göre davacının talep edebileceği bakiye hasar bedelinin bulunmadığı anlaşılmakla davalılar ... Sigorta Anonim Şirketi ve ... aleyhine açılan davanın reddine karar vermek gerektiği kanaatine varılmış ve aşağıda belirtildiği şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Ayrıntıları yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davalı ... aleyhine açılan davanın pasif husumet yokluğu nedeni ile REDDİNE,
2-Davalılar ... Sigorta Anonim Şirketi ve ... aleyhine açılan davanın REDDİNE;
3-Alınması gereken 732,00 TL karar ve ilam harcının peşin alınan 900,96-TL harçtan mahsubu ile bakiye 168,96 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya İADESİNE,
4-Davacı tarafından yargılama sırasında sarf edilen yargılama giderlerinin davacı üzerinde BIRAKILMASINA,
5-Davalı tarafından sarf edilen yargılama gideri bulunmadığından bu hususta KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,
6-Davalı ... Sigorta Anonim Şirketi kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap edilen 45.000,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,
7-Davalı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap edilen 45.000,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,
8-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-11-13. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca ... Arabuluculuk Bürosu'nun... numaralı arabuluculuk dosyasında Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen toplam 4.000,00 TL arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye gelir KAYDINA,
9-Bakiye gider/delil avansının karar kesinleştiğinde ilgili tarafa derhal İADESİNE, (Bilirkişi ...'a takdir edilen 8.000,00 TL bilirkişi ücreti sistem hatası nedeniyle ödenemediğinden, ilgili bilirkişiye ödeme yapıldıktan sonra bakiye miktarın iadesi kaydıyla)
Dair; tebliğden itibaren İKİ HAFTA içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi tarafından incelenecek olan istinaf yolu açık olmak üzere davacı vekilinin, davalı otokoç ve İhbar olunan ... vekilin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.15/09/2026


Katip
e-imzalıdır


Hakim
e-imzalıdır