Ankara Batı 1 Asliye Ticaret Mahkemesi, E. 2025/1452, K. 2026/606, T. 01.10.2026

T.C. Ankara Batı 1 ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2025/1452 Esas - 2026/606
T.C.
Ankara Batı
1 ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ KARAR
TÜRK MİLLETİ ADINA

ESAS NO : 2025/1452
KARAR NO: 2026/606 Karar

HAKİM :
KATİP :

DAVACI :
VEKİLİ :
DAVALI :
VEKİLİ :
DAVALI :
VEKİLİ :
DAVALI :
ASLİ MÜDAHİL:
VEKİLİ :
DAVA : Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen)
DAVA TARİHİ : 19/11/2025
KARAR TARİHİ : 01/10/2026
K.YAZIM TARİHİ : 13/10/2026
Yukarıda tarafları yazılı davanın mahkememizce yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA :
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: davalı sigorta şirketi nezdinde zorunlu trafik sigortası bulunan, davalı şirkete ait ve diğer davalı sürücünün sevk ve idaresindeki aracın 18.08.2025 tarihinde müvekkiline ait araca tam kusurlu olarak çarpması neticesinde trafik kazası meydana geldiğini, kaza sebebiyle müvekkilinin aracında onarıma rağmen giderilemeyecek nitelikte değer kaybı oluştuğunu, 25.08.2025 tarihinde kargo yoluyla davalı sigorta şirketine yapılan başvuruya rağmen herhangi bir ödeme ya da cevap verilmediğini, zararın miktarının ancak bilirkişi incelemesiyle tespit edilebileceğini, ayrıca onarım süresince aracın kullanılamaması nedeniyle müvekkilinin araç mahrumiyet zararına da uğradığını ileri sürerek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 100,00 TL değer kaybı tazminatının kaza tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte, davalı sigorta şirketi yönünden poliçe limitiyle sınırlı olmak üzere tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, şimdilik 100,00 TL araç mahrumiyet bedelinin ise kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle davalı araç maliki şirket ile davalı sürücüden müştereken ve müteselsilen tahsiline, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı talep artırım dilekçesinde özetle; 35.000,00 TL değer kaybı tazminatının dava dilekçemizdeki talepler doğrultusunda Davalı sigorta şirketi açısından poliçe limitleriyle sınırlı olmak kaydıyla kaza tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte Davalı ... Oto dışındaki Davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile müvekkiline ödenmesine, 12.800,00 TL araç mahrumiyet bedelinin dava dilekçemizdeki talepler doğrultusunda kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı .......' ten tahsili ile müvekkile ödenmesine, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin .... Oto dışındaki davalılara müştereken ve müteselsilen tahmiline, karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP :
Davalı ... Sigorta Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın belirsiz alacak davası olarak açılmasında hukuki yarar bulunmadığından öncelikle usulden reddini, aksi kanaatte olunması durumunda kısmi dava olarak kabul edilmesini, kazaya karışan .... plakalı aracın müvekkili şirket nezdinde Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Trafik Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğunu, poliçe kapsamında 29/08/2025 tarihinde 13.634,88 TL ve 01/09/2025 tarihinde 61.500,00 TL olmak üzere hasar tazminatı ödemeleri yapılması neticesinde kalan poliçe limitinin 224.865,12 TL olduğunu, sorumluluklarının sigortalının kusuru ve kalan limit ile sınırlı bulunduğunu, kaza tespit tutanağındaki kusur durumunu kabul etmediklerini belirterek Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi’nden kusur raporu aldırılmasını, davacı araçtaki hasarın mini onarımla giderilebilecek boyutta olduğunu, aracın yıpranmışlık düzeyi ile geçmiş hasar kayıtlarının TRAMER üzerinden araştırılması gerektiğini, değer kaybı tespitinin 04.12.2021 tarihli mevzuat değişikliğindeki Genel Şartlar ekindeki formülasyona göre bilirkişi marifetiyle yapılmasının zorunlu olduğunu, temerrüt gerçekleşmediğinden kaza tarihinden itibaren işletilecek faiz ve ticari faiz taleplerinin haksız olduğunu ileri sürerek davanın reddini savunmuştur.
Davalı ....Oto Motorlu Araçlar San. Ve Tic. A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu .... plakalı aracın 16.08.2025 tarihli Motorlu Kara Nakil Aracı Kiralama Sözleşmesi kapsamında diğer davalı .....’e kiralanarak teslim edildiğini ve 21.08.2025 tarihinde iade alındığını, kazanın kiralama süresi içinde ve anılan davalının fiili tasarrufu ile işletenliği altında 18.08.2025 tarihinde meydana geldiğini, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 3. maddesi ile sözleşmenin 4.13. maddesi gereğince işleten sıfatı ve zararlardan sorumluluğun kiracıya ait olması sebebiyle müvekkiline husumet yöneltilemeyeceğini, ayrıca talep edilen maddi zararın belirlenebilir nitelikte olması nedeniyle belirsiz alacak davası açılmasında hukuki yarar bulunmadığını, müvekkilinin basiretli tacir olarak Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Trafik Sigorta Poliçesini yaptırdığını ve zararın öncelikle sigortacıdan tahsili gerektiğini, araç sürücüsüne atfedilen kusur oranını kabul etmediklerini, sözleşmenin 6.1. maddesi uyarınca teminat dışı kalan değer kaybı ve araç mahrumiyet bedeli gibi tüm zararlardan münhasıran kiracının sorumlu tutulduğunu, davacının iddialarını somut delillerle ispatlayamadığını, araçtaki işlemlerin değer kaybı doğuracak nitelikte olmadığını ve geçmiş hasar kaydının araştırılması gerektiğini belirterek davanın öncelikle husumet ve hukuki yarar yokluğundan, aksi halde esastan reddini savunmuştur.
DELİLLER :
Sigorta poliçeleri, hasar dosyaları, trafik kazası tespit tutanağı, tramer kayıtları, araç trafik tescil kayıtları, bilirkişi raporu ile tüm dosya kapsamı.
GEREKÇE :
Dava, trafik kazası nedeni ile araç değer kaybı ve araç mahrumiyet bedeli tazminat talebine ilişkindir.
Davaya konu olay; Sürücü .....'ün, sevk ve idaresindeki ... plakalı araç ile iki yönlü araç transferi kullanımında, yoğun bir trafik akışının söz konusu ile .... Cakdesi üzerinde seyir birlikte iken, şirketünün söz yontada dikkatsiz ve tedbirsiz bir şekilde araç sevk ettiğinden ön ilerisindeki trafik sıkışıklığını görüş farkında olmadı, ön ilerisinde yer alan takip ettiği araç ile arada gerekli ve güvenli bir takip mesafesi bırakmadığında, ön ilerisinde seyreden .... plakalı aracın trafik sıkışıklığı nedeni ile hızını azaltması duraklaması akabinde ön ilerisindeki araca arkadan çarpması suretiyle, işbu davaya konu maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiği anlaşılmıştır. Kusur yönünden yapılan değerlendirmede İşbu davaya konu trafik kazasının oluşumunda; .... plakalı araç sürücüsü davalı ....’ün, 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanununun, 47/c-d, 52/b,c, 56/c ve 84/4 maddesi gereğince de araç sürücüleri trafik kazarında Arkadan Çarpma halinde asli kusurlu sayılırlar hükmü gereğince, % 100 Asli Kusurlu olduğu kanaatine varılmıştır.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. Maddesinde, “İşletenlerin, bu kanunun 85/1 maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”; Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A-1. maddesinde de, “Sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder” şeklinde ifade edilmiştir. Motorlu araçların işletilme tehlikesine karşı, zarar gören üçüncü şahısları korumak amacıyla getirilmiş olan bu düzenleme ile öngörülen sorumluluğun bir kusur sorumluluğu olmayıp, sebep sorumluluğu olduğu, böylece araç işletenin sorumluluğunun sebep sorumluluğunun ikinci türü olan tehlike sorumluluğuna ilişkin bulunduğu öğretide ve yargısal içtihatlarla kabul edilmektedir (Fikret Eren, Borçlar Hukuku, 9. Bası, s. 631 vd.; Ahmet Kılıçoğlu, Borçlar Hukuku, Genişletilmiş 10. Baskı, s. 264 vd).Bu kapsamda davacı, davalılardan talepte bulunmuştur.
İşleten sıfatının belirlenmesinde araç üzerinde fiili hâkimiyet ve ekonomik yararlanma unsurlarının birlikte bulunması ve fiili hâkimiyetin uzun süreli olması gerekmektedir. Uzun süre kavramı, belirli bir gün sayısı ile sınırlı olmayıp, her somut olayın özelliğine göre ayrıca değerlendirilir. Ayrıca bu konuda getirilecek delillerin üçüncü kişileri bağlayabilecek nitelikte ve güçte olması, özellikle zarara uğrayanların haklarına halel getirecek bir sonuç oluşturmaması şarttır.Yargıtay'ın uygulamalarında, kiracının işleten sıfatının belirlenmesinde, kira sözleşmesinin uzun süreli olması, araç üzerinde fiili hakimiyet ve ekonomik yararlanma unsurlarının birlikte bulunması gerekmektedir. Bu kapsamda ispat yükünün davalı .... Oto Motorlu Araçlar Sanayi ve Ticaret A.Ş üzerinde olduğu kaza tarihi olan 18.08.2025 tarihinde kazaya karışmış .... plaka sayılı aracın fiili hakimiyetinin davalı .....’de bulunduğundan talep edilen tazminattan sorumluluğunun bulunmadığı nazara alınarak davalı .... Oto Motorlu Araçlar Sanayi ve Ticaret A.Ş yönünden davanın pasif husumet yokluğundan reddine karar verilmiştir.
Yargıtay 17.HD'nin 2017/1230 E- 2018/2590 K sayılı 15/03/2018 tarihli kararında vurgulandığı gibi değer kaybının hesabında aracın modeli, markası, özellikleri, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı, tarafların iddia ve savunmaları ve tüm dosya kapsamı değerlendirilerek kaza öncesi hasarsız ikinci el piyasa rayiç değeriyle kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre değer kaybı zararının hesaplanması ilke olarak kabul edilmesine,bu ilkeye uygun hesaplama ile değer kaybı yönünden 35.000 TL araçta değer kaybı oluştuğu hesap ve tespit edilmiştir.35.000,00TL değer kaybı tazminatının davalı.....'den kaza tarihinden itibaren, davalı sigorta yönünden 05/09/2025 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, davalı sigorta şirketi sorumluluğunun poliçe limiti dahilinde tutulmasına karar verilmiştir.
Davaya konu kaza nedeniyle davacının aracında oluşan hasarın onarımı için gerekli makul sürede, davacının ikame araç temin etmek ve bu suretle masraf yapmak zorunda kalacağı, bu zararının da tazmininin gerektiği açık olmakla birlikte; bu zararın, kazadan kaynaklanan dolaylı zarar mahiyetinde olduğu ve davalı trafik sigortacısının sadece doğrudan zararlardan sorumlu olduğu, bu zararın Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları ve kasko poliçe özel şartları uyarınca teminat kapsamında bulunmadığından makul onarım süresinin her türlü işlemler dahil olmak üzere Davacı yana ait ..... plakalı araçta meydana gelen hasarın onarımı için gerekli optimum adil onarım süresi 10 gün olarak belirlenmiş olup, aracın onarımda kaldığı süre boyunca oluşan araç mahrumiyet zararı, kaza tarihinde 12.800,00₺ olarak tespit edilmiştir.12.800,00TL araç mahrumiyet bedelinin kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı .....'den tahsili ile davacıya verilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
DAVANIN KISMEN KABUL KISMEN REDDİNE,
1-Davalı ... Oto yönünden davanın pasif husumet yokluğundan REDDİNE,
2-35.000,00TL değer kaybı tazminatının davalı .....'den kaza tarihinden itibaren, davalı sigorta yönünden 05/09/2025 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, davalı sigorta şirketi sorumluluğunun poliçe limiti dahilinde tutulmasına,
3-12.800,00TL araç mahrumiyet bedelinin kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı .....'den tahsili ile davacıya verilmesine,
4-a)Alınması gereken 3.265,21TL karar ve ilam harcından peşin alınan 615,40TL harç ile 821,00TL ıslah harcının mahsubu ile bakiye 1.828,81TL karar ve ilam harcının davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun 1.338,68TL ile sınırlı olmak üzere davalı sigorta şirketi ve davalı .......'den müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye irat kaydına,

b)Zorunlu arabuluculuk kapsamında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddesi gereği ödenecek ve Arabuluculuk AÜT nin Birinci Kısmına göre taraf sayısı gözetilerek belirlenen 3.916,67 TL'nin davalı sigorta şirketinden tahsili ile hazineye irat kaydına
c)Davacı tarafından yatırılan 615,40TL peşin harç, 615,40TL başvuru harcı, 87,50TL vekalet harcı ile 821,00TL ıslah harcı olmak üzere toplam 2.139,30TL harcın davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun 1.565.96TL ile sınırlı olmak üzere davalı sigorta şirketi ve davalı .....'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından sarf edilen 1.233,90TL tebligat ve posta gideri ile 7.500,00TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 8.733,90TL yargılama giderinin davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun 6.395,11TL ile sınırlı olmak üzere davalı sigorta şirketi ve davalı ......'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine, bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
6-Davacının kendisini vekil ile temsil ettirdiği görülmekle karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince takdir ve hesap edilen 45.000,00TL(sigorta şirketinin sorumluluğunun 35.000,00TL ile sınırlı olmak üzere) vekalet ücretinin davalı sigorta şirketi ve davalı .....'den alınarak davacıya ödenmesine,
7-Davalı .... Oto Motorlu Araçlar Sanayi Ve Ticaret Anonim Şirketi'nin kendisini vekil ile temsil ettirdiği görülmekle karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince takdir ve hesap edilen 45.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak bu davalıya ödenmesine,
Dair, davacı vekilinin ve davalı .... Oto vekilinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize sunulacak, yahut mahkememize gönderilmek üzere bir başka mahkemeye ibraz edilecek bir dilekçeyle başvuru yapılmak suretiyle, Ankara Bölge Adliye Mahkemeleri ilgili Hukuk Dairesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi.01/10/2026

Katip ....¸e-imzalıdır Hakim ...¸e-imzalıdır