Ankara 8. Asliye Ticaret Mahkemesi, E. 2024/374, K. 2026/657, T. 17.07.2026

T.C. ANKARA 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/374 Esas - 2026/657
TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ
T.C.
ANKARA
ASLİYE SEKİZİNCİ TİCARET MAHKEMESİ
K A R A R

ESAS NO : 2024/374
KARAR NO : 2026/657

....

DAVA : Tazminat (Ölüm ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ : 31/05/2024
KARAR TARİHİ : 17/07/2026
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 04/08/2026

DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı .... tarafından ... poliçe ile ihtiyari mali mesuliyet sigortalısı yapılan ve maliki diğer davalı .... Ortaklığı önüne geldiği esnada, yolun en sağında durmakta olan taksinin sağ tarafına ve taksiye bitişik halde yaya olarak durmakta olan müvekkiline yüksek hızla, hızını hiç azaltmaksızın, bilerek, kasten ve hiçbir fren veya başkaca bir tedbire başvurmaksızın çarptığını, müvekkilinin ağır şekilde yaralandığını, kazanın meydana gelmesinde .... plaka sayılı araç sürücüsünün asli ve tam kusurlu olduğunu, müvekkilinin 19.12.1974 doğumlu olup yargılama sonucunda hesaplanacak olan maddi ve manevi tazminatının buna göre hesaplanması gerektiğini, müvekkilinin mağduriyetinin giderilmesi için bakıcı gideri tazminatı, geçici iş göremezlik tazminatı ve kalıcı iş göremezlik maddi tazminatının kaza tarihi itibarıyla işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsil edilerek müvekkiline ödenmesi gerektiğini, maluliyetin müvekkilinin hayatını geri kalan döneminde büyük bir üzüntü, acı, ızdırap, elem ve keder içerisinde bıraktığını, müvekkilinin mağduriyetinin giderilmesi için manevi tazminatın kaza tarihi itibarıyla işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsil edilerek müvekkiline ödenmesi gerektiğini, kazaya karışan ....plaka sayılı aracın sigortası ... poliçe numarası ile ihtiyari mali mesuliyet sigortası .... tarafından yapıldığından davalı sigorta şirketinin 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre işletene düşen hukuki sorumluluk oranında zorunlu sigorta limitine kadar ve iş bu zorunlu sigorta limitini aşan kısımdan da ihtiyari mali mesuliyet sigortası kapsamında ihtiyari mali mesuliyet sigorta limitine kadar davalı sigorta şirketinin sorumluluğu bulunduğunu, davalı ....'nin aracın maliki ve işleteni olarak müvekkilinin uğramış olduğu zarardan dolayı sorumlu olduğunu, davalı sigorta şirketine başvurulduğunu, ancak ödeme yapılmadığını, arabuluculuk görüşmelerinden de olumlu sonuç alınamadığını belirterek fazlaya ilişkin talepleri saklı kalmak kaydıyla, yargılama sonucunda değerinin tam ve kesin olarak belirlenebilmesinin mümkün olduğu anda arttırılmak üzere şimdilik asgari 10,00 TL bakıcı gideri tazminatının kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi oranları ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, 100,00 TL geçici iş göremezlik tazminatının kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faiz oranları ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, 100,00 TL kalıcı iş göremezlik tazminatının kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faiz oranları ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, müvekkilinin uğramış olduğu manevi zarardan kaynaklı olarak 300.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faiz oranları ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesi isteğinde bulunmuş, davacı vekili 08.05.2026 tarihli ıslah dilekçesi ile bakıcı tazminatı talebini 19.413,00 TL'ye, geçici iş göremezlik tazminatı talebini 185.811,94 TL'ye, sürekli iş göremezlik tazminatı talebini 3.728.686,85 TL'ye (sürekli iş göremezlik tazminatı yönünden davalı ....'nin geçici iş göremezlik tazminatı için talep edilen bedel mahsup edildikten sonra kalan zorunlu sigorta poliçe limiti olan 814.188,06 TL ile ihtiyari mali mesuliyet poliçe limitinin 100.000,00 TL'si olmak üzere toplam 914.188,06 TL'sinden sorumlu olması kaydıyla) yükselterek harcını ikmal etmiştir.
CEVAP : Davalı .... vekili cevap dilekçesinde; davacın yanın, müvekkili sigorta şirketine Trafik Sigortası Genel Şartlarında bildirilen usule aykırı ve Trafik Sigortası Genel Şartları ekinde başvuru için istenilen zorunlu evraklar olmaksızın başvuruda bulunup, doğrudan dava yoluna başvurduğundan huzurdaki davanın dava şartı noksanlığı nedeniyle usulden reddi gerektiğini, davcının uğradığı iddia olunan araz sebebiyle engellilik oranını gösterir bir rapor, müvekkili şirkete ibraz edilmediğini, davacı yanca eksik evrak ile başvuruda bulunulması KTK 97. maddesindeki dava şartının yerine getirilmeden huzurdaki davanın açılmış olduğu anlamına geldiğini, hiç bir suretle kabul anlamına gelmemek kaydıyla, sigortalının işleten sıfatı bulunmadığından müvekkili şirket ....'nin de dava konusu taleplerden sorumluluğu bulunmadığını, husumet yokluğundan davanın reddi gerektiğini, davaya konu mezkur kazaya karışan .... plaka sayılı aracın bu kapsamda dava dışı ...'nın fiili hakimiyetinde bulunmakta olup bu kapsamda işleten sıfatıyla sorumlu tutulabilecek kişi de aracın uzun süreli kiralayan dava dışı .... olduğunu, müvekkili şirket sigortalısı ....'nin işleten sıfatının bulunmadığı ve iş bu hususun bir yansıması olarak dava konusu taleplerden müvekkili ....'nin de herhangi bir sorumluluğu bulunmadığı sabit olduğunu, kusur durumunun tespitine ilişkin denetime elverişli ve gerekçeli rapor tanzimi için dosyanın .... Esas sayılı dosyasının neticesinin ve kusur durumunun netleşmesi için bekletici mesele yapılmasını, davacı yanın iddia olunan sürekli iş gücü/gelir kaybının tespiti için 20 Şubat 2019 tarihli ve 30692 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik gereğince davacı yanın uğradığı iddia olunan engel oranının dikkate alınması gerektiğini, hiç bir suretle kabul anlamına gelmemek üzere, davacı yanda sürekli bir sakatlık meydana gelmiş ise, sürekli sakatlık tazminatı hesaplanması aşamasında Karayolları Motorlu Araçlar ZMMS Genel Şartlar ve Ek 3 Sürekli Sakatlık Tazminatı Hesaplanması gerektiğini ve TRH 2010 yaşam tablosu dikkate alınması gerektiğini, bu kapsamda davacı yanın uğradığı iddia olunan zararın hesaplanması aşamasında vergilendirilmiş geliri dikkate alınacak olup aksi taktirde asgari ücrete göre hesaplanması gerektiğini, Karayolları Zorunlu Trafik Mali Mesuliyet Sigorta Poliçeleri, manevi tazminat teminatını havi olmadığını, müvekkili şirketin.... plaka sayılı aracın trafik sigortacısı olduğundan, manevi tazminat taleplerinden sorumlulukları bulunmadığını, davacı ile müvekkili arasında ticari ilişki bulunmadığı için ticari avans faizi talebinin de usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek davanın öncelikle dava şartı yokluğu sebebiyle reddine, davanın esastan reddine, müvekkili davanın açılmasına sebebiyet vermediğinden dava masrafları ve ücreti vekaletin dahi davacı tarafa tahmiline karar verilmesi isteğinde bulunmuştur.
Davalı .... vekili cevap dilekçesinde; dava konusu kazaya karışan aracın müvekkili şirket tarafından dava dışı ....'ya kiralandığını, kira sözleşmesi, araç teslim formu, kira faturaları sunulduğunu, Karayolları Trafik Kanununa göre işletenin üçüncü kişi olmasını engelleyen bir yasa hükmü bulunmadığını, işleten sıfat, trafik kaydı adına olan kişiden, aracın kiralama, ariyet veya rehni gibi hallerde kiracı, ariyet veya rehin alan kişiye geçmiş olduğunu, araç malikleri tarafından herhangi bir sebeple yararlanılması için aracın başka bir kimseye devredilmesi halinde artık malikin araç üzerinde fiili hakimiyeti kalmamakta ve malikin ekonomik yönden yararlanma olanağı bulunmadığını, meydana gelen zararlardan, kaza sırasında aracı fiili hakimiyeti altında bulunduran ve ondan iktisaden yararlanan kimsenin işleten sıfatıyla sorumlu tutulması gerektiğini, meydana gelen kazaya karışan .... plakalı aracın kaza tarihinde müvekkili şirketin fiili hakimiyetinde olmadığını, davacının kendi kusuruyla kazaya sebebiyet verdiğini, maddi zararın boyutunu da kendi kusuru neticesinde arttırdığını, somut olayda müvekkili firmanın herhangi bir kusuru bulunmadığını, olayların anlatımında ve dosyaya ibraz olunan diğer belgelerden anlaşıldığı kadarıyla davacının taksinin önüne atlayarak dava dışı ....nün bindiği taksinin önüne el kol hareketleriyle de ikaz ederek kestiğini, taksi çarpmamak için mecburen yol ortasında durduğunu ve eşiyle tartışmaya başladığını, böylesi bir davranış silsilesi sonunda davacının kendisini tamamen kusursuz gibi değerlendirmesini kabul etmek mümkün olmadığını belirterek davanın dava dışı ...'ya ihbarına, müvekkili şirketin araç işleteni sıfatı bulunmaması nedeniyle davanın husumet yokluğu nedeniyle reddine, mahkemenin aksi kanaatte olması halinde asli ve feri tüm talepler yönünden davanın usulden, aksi halde esastan reddine karar verilmesi isteğinde bulunmuştur.
GEREKÇE : Dava, trafik kazası nedeniyle maddi ve manevi tazminat isteğine ilişkindir.
Davanın niteliği gereği arabuluculuğa başvurulması zorunlu bulunduğu, başvurunun yapıldığı, 29.05.2024 tarihinde tarafların katılımıyla anlaşmaya varılamadığına ilişkin son tutanağın düzenlendiği anlaşılmıştır.
Davalı .... ... A.Ş. davanın ....'ya ihbarı isteğinde bulunmuş, ihbar dilekçesi ihbar olunana tebliğ edilmiştir.
Davacının sosyal ve ekonomik durumunun tespiti için ilgili Emniyet Müdürlüğüne yazı yazılmış, .... yazılarak davacıya gelir bağlanıp bağlanmadığı sorulmuş, davalı sigorta şirketine hasar dosyasının celbi için yazı yazılmış, .... sevki ile rapor alınmış olup, 10.04.2025 tarihli raporda; kaza tarihinde yürürlükte olan Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre davacının engel oranının %43 olduğu, 18 ay süreyle iş göremezlik halinde kaldığı, 3 ay süresince başkasının yardımına ihtiyaç duyduğunun belirtildiği anlaşılmıştır.
Kusur yönünden bilirkişi incelemesi yaptırılmış olup, bilirkişi 04.12.2024 tarihli raporunda; yapılan inceleme ve değerlendirmeler sonucunda; davacı yaya ....'ın dava konusu yaralandığı trafik kazasının oluşumunda tamamen kusursuz olduğu, davalılardan ....plakalı aracın dava dışı sürücüsü .... dava konusu davacı yayanın yaralanmasıyla meydana gelen trafik kazasının oluşumunda %100 oranında kusurlu olduğunu bildirmiştir.
Maddi tazminat hesabı için dosya bilirkişiye tevdi edilmiş aktüerya uzmanı bilirkişi 01.07.2025 tarihli raporunda; .... plakalı aracın .... nezdinde 08.08.2022-2023 tarihleri arasında .... ile sigortalı olduğunu, kaza tarihinde kişi başı sakatlanma ve ölüm teminatının 1.000.000,00 TL, tedavi gideri teminatının 1.000.000,00 TL olduğunu, davalı ....'nin maliki ve işleteni olduğu, ....plakalı aracın dava dışı sürücüsünün kusur raporunda %100 oranında kusurlu olduğunun tespit edildiğini, TRH 2010 Yaşam Tablosu (%10 artırım %10 eksiltim) progresif rant tekniği, 2025 Asgari Ücret Değişikliği gözetilerek yapılan aktüerya hesaplamasına göre davacının geçici bakıcı tazminatının 19.413,00 TL, geçici iş göremezlik tazminatının 185.811,94 TL, sürekli iş göremezlik tazminatının 2.974.111,27 TL olarak hesaplandığını bildirmiştir.
Dava konusu .... plakalı aracın 28.09.2022 kaza tarihini kapsayan ihtiyati mali mesuliyet sigortasının bulunup bulunmadığı hususunda .... yazı yazılmış, yazı cevabı döndüğünde dosyanın mevcut aktüerya bilirkişi yanına sigorta konusunda uzman bilirkişi eklenmek suretiyle 2026 Asgari Ücret değişikliği nedeniyle davacının talep edebileceği tazminat miktarları hususunda ve ayrıca davalı sigorta şirketinin .... kapsamında sorumluluğunun dosya arasına temin edilen yazı cevapları, poliçeler ve zeyiller ile birlikte tartışılarak sigorta poliçeleri kapsamında sorumlu olup olmadığı ile bahsi geçen poliçeler nedeniyle varsa sorumluluk miktarlarının ayrı ayrı değerlendirilmesi hususunda ek rapor alınmış olup, bilirkişi heyeti 10.03.2026 tarihli raporlarında; yapılan inceleme ve değerlendirmeler sonucunda; 2026 Asgari Ücret değişikliği gözetilerek yapılan aktüerya hesaplamasına göre davacının bakıcı tazminatının 19.413,00 TL, geçici iş göremezlik tazminatının 185.811,94 TL ve sürekli iş göremezlik tazminatının 3.728.686,85 TL olarak hesaplandığını, ....plakalı araç için kaza tarihini kapsayan İMM poliçesinin bulunduğunu, bedeni zararlarda, limitin şahıs başına manevi tazminat dahil 150.000,00 TL olduğunu bildirmişlerdir.
.... sayılı karar örneğinin incelenmesinde; katılanın ...., suçun kasten yaralama suçu olup yapılan yargılama sonucu 14.10.2024 tarihli kararla; sanık ....ın sübut bulan eyleminin kasten yaralama suçunu oluşturduğu anlaşılmakla eylemine uyan TCK'nun 86/1. maddesi uyarınca cezalandırılmasına karar verildiği anlaşılmıştır.
Davalı .... vekili cevap dilekçesinde; dava konusu kazaya karışan aracın müvekkili şirket tarafından dava dışı ...'ya kiralandığını bildirerek dilekçe ekinde kira sözleşme örneği, araç teslim formu ve kira faturalarına ilişkin belge örnekleri sunarak malik olarak araç üzerinde fiili hakimiyetinin bulunmadığını bildirmiştir.
Mahkemece yapılan inceleme ve tüm dosya kapsamına göre; 28.09.2022 olay tarihinde davalı sigorta şirketine .... poliçesi ile ve yine ihtiyati mali sorumluluk sigorta poliçesi ile sigortalı, davalı ....'nin malik ve işleteni olduğu, dava dışı ...nın sürücüsü olduğu, ....plakalı araçla seyri sırasında davacı yayaya çarpması sonucu meydana gelen kazada davacının yaralandığı, vücut çalışma gücünden %43 oranında kaybettiği, 18 ay süreyle iş göremezlik halinde kaldığı, 3 ay süresince başkasının yardımına ihtiyaç duyduğu, davalı sigorta şirketine sigortalı dava dışı araç sürücüsünün olayda %100 oranında tamamen kusurlu olduğu, davacı yayanın kazanın oluşumunda bulunduğu konum itibarıyla taşıt yolunda olmaması sebebiyle tamamen kusursuz olduğu, davalı ....'nin aracın maliki ve işleteni bulunduğu, aracın dava dışı ....'ya kiralandığını bildirilmiş ise de; delil olarak sunulan belge örnekleri itibariyle uzun süreli kiralama niteliğinde bulunmadığı, araçtaki hakimiyetinin kalkmış sayılamayacağı, işleten vasfının sürdüğü, davacının geçici iş göremezlik zararının 185.811,94 TL, bakıcı giderinin 19.413,00 TL, sürekli iş göremezlik zararının 3.728.686,85 TL olduğu, raporun denetime ve hüküm kurmaya elverişli bulunduğu anlaşılmakla, maddi tazminat yönünden ıslah edilen davanın kabulü ile 3.728.686,85 TL sürekli iş göremezlik, 185.811,94 TL geçici iş göremezlik tazminatı 19.413,00 TL bakıcı gideri tazminatının, davalı sigorta şirketinin ZMSS ve İMMS sigortası gereği poliçe limiti olan 185.811,94 TL geçici iş göremezlik tazminatı 19.413,00 TL bakıcı gideri tazminatının tamamından, sürekli iş göremezlik tazminatının 914.188,06 TL'sinden sorumlu olmak kaydıyla davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, davacı tarafından davalı sigorta şirketine .... kapsamında ödeme yapılma isteğiyle ekleri de belirtilerek ödenme isteğiyle 07.05.2024 tarihinde başvurulduğu, ihtarnamenin 08.05.2024 tarihinde tebliğ edildiği anlaşılmakla kabul edilen miktarlara davalı .... ... A.Ş. yönünden 28.09.2022 olay tarihinden, davalı sigorta şirketi yönünden .... kapsamındaki zararlar için 08.05.2024 tarihine 8 iş günü eklenmekle 21.05.2024 temerrüt,.... kapsamındaki zarar için 08.05.2024 tarihine 45 gün eklenmekle 24.06.2024 tarihinden itibaren araç özel araç (otomobil) olmakla yasal faiz işletilmesine karar vermek gerekmiştir.
Davacının manevi tazminat davasına yönelik olarak, mahkemece yapılan inceleme ve tüm dosya kapsamına göre; olayın oluş şekli, tarafların kusur durumları, yaralanmanın boyutu, sosyal ve ekonomik durumlar da nazara alınarak taktiren 200.000,00 TL manevi tazminatın (davalı sigorta şirketi yönünden .... kapsamında limit 150.000,00 TL olup 100.000,00 TL'si maddi tazminat kaleminden hükmedilmekle bakiye 50.000,00 TL'sinden sorumlu olmak üzere) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, bu kalemden fazlaya ilişkin istemin reddine, tazminata davalı .... yönünden 28.09.2022 olay tarihinden, davalı sigorta şirketi yönünden 24.06.2024 temerrüt tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM :
1-Davacının maddi tazminat isteminin kabulü ile; 3.728.686,85 TL sürekli iş göremezlik, 185.811,94 TL geçici iş göremezlik tazminatı ile 19.413,00 TL bakıcı gideri tazminatının davalı ....'nin .... ve .... sigortası gereği poliçe limiti olan 185.811,94 TL geçici iş göremezlik tazminatı ve 19.413,00 TL bakıcı gideri tazminatının tamamından, sürekli iş göremezlik tazminatının 914.188,06 TL'sinden sorumlu olmak kaydıyla, davalı .... yönünden 28.09.2022 tarihinden davalı .... yönünden 1.019.413,00 TL için 21.05.2024 tarihinden, 100.000,00 TL için 24.06.2024 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
2-Davacının manevi tazminat isteminin kısmen kabulü ile; 200.000,00 TL manevi tazminatın davalı ....'nin İMMS sigortası gereği kalan poliçe limiti olan 50.000,00 TL'sinden sorumlu olması kaydıyla davalı .... yönünden 28.09.2022 tarihinden, davalı ....'ye yönünden 24.06.2024 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,
Alınması gerekli 282.387,51 TL harçtan peşin yatırılan 1.025,37 TL ile ıslah harcı 13.435,56 TL toplamı 14.460,93 TL’nin mahsubu ile kalan 267.926,58 TL harcın (davalı sigorta şirketinin 65.421,67 TL'sinden sorumlu olmak üzere) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak Hazine’ye gelir yazılmasına,
Arabuluculuk Kanununun 18/A(13). maddesi uyarınca karar tarihinde yürürlükte bulunan Arabuluculuk Ücret Tarifesi uyarınca .... bütçesinden karşılanan 3.700,00 TL arabuluculuk giderinin kabul ve ret oranları da nazara alınarak 3.612,68 TL'sinin davalılardan müştereken ve müteselsilen, geri kalan 87,32 TL'sinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
Davacı tarafından yapılan aşağıda dökümü yazılı 22.749,90 TL yargılama giderinin kabul ve ret oranlarına göre takdiren %97,64’ü olan 22.213,00 TL ile 427,60 TL başvurma ve 14.460,93 TL peşin harç toplamının davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
Davalı .... tarafından yapılan yargılama giderinden ibaret 175,00 TL posta masrafının %2,36'sı olan 4,13 TL’nin davacıdan alınarak bu davalıya verilmesine,
Diğer davalı .... tarafından yapılan masraf olmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
Davacı davada kendisini vekille temsil ettirmiş olup kabul edilen maddi tazminata konu miktar üzerinden hesaplanan 546.730,30 TL vekalet ücretinin (davalı sigorta şirketinin 173.911,95 TL kısmından sorumlu olmak üzere) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
Davacı davada kendisini vekille temsil ettirmiş olup kabul edilen manevi tazminata konu miktar üzerinden AAÜT m. 13/1 uyarınca hesaplanan 45.000,00 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
Davalılar davada kendilerini vekille temsil ettirmiş olup, reddedilen manevi tazminata konu miktar üzerinden AAÜT m. 13/1. ve 10/2. uyarınca 45.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine
Kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Tarafların işbu karara karşı tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içinde .... nezdinde İstinaf kanun yoluna başvurabileceklerinin belirtilmesine,
Dair oybirliği ile verilen karar davacı vekili ile davalı ... vekilinin yüzüne karşı, diğer davalı vekilinin yokluğunda açıkça okunup usulen anlatıldı. 17/07/2026


....






DAVACI YARGILAMA GİDERLERİ:
Bilirkişi Ücreti : 19.500,00 TL
Posta Gideri : 814,90 TL
Adli Tıp Masrafı : 2.435,00 TL
+---------------------
Toplam : 22.749,90 TL