İstanbul 6. Asliye Ticaret Mahkemesi, E. 2021/855, K. 2026/747, T. 06.10.2026

T.C.
İSTANBUL
6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2021/855
KARAR NO : 2026/747

DAVA : İtirazın İptali (Acentelik Sözleşmesinden Kaynaklanan), İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 13/05/2015
KARAR TARİHİ : 06/10/2026

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Acentelik Sözleşmesinden Kaynaklanan), İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ -İSTEM /
Mahkememiz dosyası ile birleşen ... 13. Asliye Ticaret Mahkemesi ... Esas sayılı dosyasında özetle; müvekkili şirketle ve davalı borçlu arasında 21.10.2013 tarihli süpermarket işletme anlaşması ve 20.06.2014 tarihli ek protokoller kapsamında davalı/borçlu söz konusu mağazalarda süpermarket işletmeye devir sonrası da devam ettiğini, müvekkili şirket tarafından gerek şifahi ve gerekse yazılı yapılan tüm uyarılara rağmen davalı borçlunun akdedilen sözleşmelere ve gerekse yazılı yapılan tüm uyarılara rağmen davalı/borçlunun akdedilen sözleşmelere ve protokollere aykırı davranışları ve borçlarını ödememesi sebebiyle taraflar arasındaki sözleşmenin ... 9. Noterliği'nin... tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile feshedildiğini, sözleşmelerin fesih edilmesine rağmen mağazaların teslim edilmediğini ve mağaza demirbaşları ve markanın haksız olarak kullanımına devam ettiğini, davacı tarafın müvekkili tarafından ödemek zorunda kalınan bedellerin davalıya ödenmesi hususunun ihtar edildiğini ödeme yapılmaması üzerine ... 33. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas numaralı dosyası üzerinden ilamsız icra takibi başlatıldığını, davalı tarafın icra takibine itiraz ederek icra takibinin durmasına sebebiyet verdiğini beyanla yapılan itirazın reddi ile takibin devamına, davalı tarafından %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Mahkememiz dosyası ile birleşen ... 11. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı dosyasında özetle; müvekkili ile davalı arasında yapılmış 11/07/2011, 03/02/2012 ve 21/01/2013 tarihli Süpermarket İşletme Anlaşmaları ile Ek Protokolleri gereği, davalının üzerine düşen edimleri yerine getirmemesi ve borçlarını ödememesi nedeniyle taraflar arasındaki sözleşmelerin feshedildiğini ancak, davalı tarafından faaliyet gösterilen mağazaların teslim edilmediğini ve demirbaşların ve markanın haksız olarak kullanılmaya devam edildiğini, davalının taşınmazları haksız olarak işgal ettiğini, bu eylemleri nedeni ile müvekkili şirketin uğramış olduğu zararların tahsili amacıyla davalı aleyhine ... 4.İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasından başlatılan takibe itiraz edildiğini; davalı taraf aleyhine sözleşmelerin feshinin tespiti, sözleşmenin feshi sonrası davalının haksız işgale son vermesi, taşınmazların ve mağazanın teslimine ilişkin ... 6. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin...Esas sayılı dosyasından açılan davanın devam ettiğini ileri sürerek dilekçesinde bildirdiği diğer nedenlerle itirazın iptaline, davalının icra inkar tazminatına mahkumiyetine karar verilmesini talep ve dava ettiği görülmüştür.
Mahkememiz dosyası ile birleşen ... 7. Asliye Ticaret Mahkemesinin...esas sayılı dosyası yönünden davada davacı vekili dava dilekçesinde özetle; asıl davaya konu sözleşme ve ek protokollerin feshi nedeniyle davalının haksız işgalinden kaynaklı uğranıldığı ileri sürülen zararların tahsili amacıyla davalı aleyhine ... 32.İcra Müdürlüğü'nün ...Esas sayılı dosyasından başlatılan takibe yapılan itirazın iptaline, davalının icra inkar tazminatına mahkumiyetine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Birleşen ... 19. Asliye Ticaret Mahkemesi ... Esas sayılı dosyası yönünden davada davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı ile ... A.Ş. arasında 11.07.2011, 03.02.2012, 21.01.2013 tarihli ... akdedildiğini, ... A.Ş.'nin ünvanı... A.Ş. olarak değiştirildiğini ve ...A.Ş. ile birleştirildiğini, ...A.Ş.'nin taraf olduğu Franchise/Süpermarket İşletme Anlaşmalarına da ... Ticaret A.Ş. "İmtiyaz Sahibi" sıfatıyla taraf olduğunu, dolayısıyla ...A.Ş. davalı işletici ... ile imza edilmiş 11.07.2011, 03.02.2012, 21.01.2013 tarihli Süpermarket İşletme Anlaşmaları'nın "İmtiyaz Sahibi" sıfatıyla tarafı olduğunu, İmtiyaz sahibi ...A.Ş. ile işletici ... arasında her bir mağaza için işbu Süpermarket İşletme Anlaşmalarının eki niteliğinde 20.06.2014 tarihli protokol imza edildiğini, ek protokollere göre; "İmtiyaz Sahibi/... T.A.Ş., Alt İmtiyaz veya İşletme Sözleşmesinden kaynaklanan hak ve borçlarını veya Alt İmtiyaz/İşletme (Franchise) sözleşmesini ve ek protokollerini, ...'in grup şirketlerine, iştiraklerine, sermayedarı olduğu firmalara, Alt İmtiyaz Sahibi/İşletmecinin başkaca herhangi bir izni veya rızası gerekmeksizin tüm sonuçlarıyla kül halinde devir ve temlik edebilecektir." yer aldığını, .... A.Ş. ek protokolün ilgili hükmüne istinaden, dava konusu mağazalara ait ilgili ... Anlaşmalarını tüm hak ve borçları ile birlikte ...A.Ş.'ye devrettiğini, mağazalarındaki kiracılık hakkında da davacı....A.Ş.'ye alt kiracılık hakkı tanıdığını, böylece davalı ile mevcut akdi ve ticari ilişki ... A.Ş. arasında devam ettiğini, nitekim davalı ...'nun imzalamış olduğu ekli protokollerde de devir işlemlerinin yapılabileceğinin açıkça belirtildiğini, müvekkili şirket ve davalı/borçlu arasında "..." adresinde kain mağazaya dair 11.07.2011 Tarihli ....ve 20.06.2014 tarihli ek protokol, "..." adresinde kain mağazaya dair 03.02.2012 tarihli Süpermarket İşletme Anlaşması ve 20.06.2014 tarihli ek protokol, "..." adresinde kain mağazaya dair 21.01.2013 tarihli Süpermarket İşletme Anlaşması ve 20.06.2014 tarihli ek protokoller kapsamında davalı/borçlu söz konusu mağazalarda süpermarket işletmeye devir sonrası da devam ettiğini, müvekkili şirket tarafından gerek şifahi ve gerekse yazılı yapılan tüm uyarılara rağmen davalı/borçlunun akdedilen sözleşmelere ve protokollere aykırı davranışları ve borçlarını ödememesi sebebiyle taraflar arasındaki sözleşmenin ... 9. Noterliği'nin ... tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile feshedildiğini ve yine davanın açılış tarihi itibarıyla ise süreleri son bulduğundan sözleşmeler her halükarda sona erdiğini, mezkur sözleşmeler sona ermiş olmasına rağmen davalı tarafından faaliyet gösterilen mağazalar teslim edilmeyerek, mağazanın demirbaşları ve markanın haksız olarak kullanımına devam edildiğini, davalının, taşınmazlarının haksız olarak işgal etmekte olup bu haksız eylemleri nedeniyle müvekkili şirketin zarara uğradığını, davacı müvekkili tarafından haksız bir şekilde ödemesi durumunda bırakılan kira bedellerinin davalıya "işgaliye bedeli" vb. olarak fatura edildiğini ve fakat davalının ilgili fatura ödemelerini yapmadığını, bunun üzerine ... 24. İcra Müdürlüğü' nün ... Esas ve ... 25. İcra Müdürlüğü' nün ... Esas numaralı dosyaları üzerinden ilamsız icra takipleri başlatıldığını, davalı-borçlunun hiçbir haklı gerekçe göstermeden sırf müvekkili şirket alacağını sürüncemede bırakmak ve ödememek için hakkında başlatılan ilamsız icra takiplerine itiraz ettiğini, taraflar arasında imzalanan Süpermarket İşletme Anlaşmalarının "İhtilafların Halli" başlıklı 9. Maddesinde taraflar arasında doğabilecek her türlü ihtilaf müzakere ile çözümlenemediği halde İstanbul Mahkemeleri ve icra dairelerinin yetkili olduğunun açıkça belirtildiğini, öte yandan Davalı-borçlunun ödeme emrine itiraz dilekçesinde yetki itirazında bulunmuş olsa da işbu itirazın haklı ve geçerli bir yanı bulunmadığını, taraflar arasında akdedilen Süpermarket İşletme Anlaşmalarının "İHTİLAFLARIN HALLİ" başlıklı 9. maddesinde taraflar arasında doğacak her türlü ihtilaf müzakere ile çözümlenemediği halde İstanbul Mahkemeleri ve İcra Dairelerinin yetkili olduğunun açıkça belirtildiğini ifade ederek Davalı-borçlu tarafın davaya konu icra takiplerine karşı yapmış olduğu borca itirazlarının iptaline ve takiplerin devamına, Kötü niyetli davalı-borçlunun her bir takip bakımından %20'den aşağı olmamak üzere icra inkâr tazminatına mahkûmiyetine, yargılama giderleri ve ücreti vekâletin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Birleşen ... 4.Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dava dilekçesinde özetle; davalı ile ... A.Ş. Arasında 11/07/2011, 03/02/2012, 21/01/2013 tarihli Süpermarket İşletme Anlaşmaları akdedildiğini,...A.Ş.'nin unvanının ... A.Ş. Olarak değiştirildiğini, ...A.Ş. İle birleştirildiğini, ... A.Ş.'nin taraf olduğu Franchise Süpermarket İşletme Anlaşmalarına da ... A.Ş. İmtiyaz sıfatıyla taraf olduğunu, ...ek protokolün ilgili hükmüne istinaden dava konusu mağazalara ait ilgili Süpermarket İşletme Anlaşmalarını tüm hak ve borçları ile birlikte davacı şirkete devrettiğini, mağazalarındaki kiracılık hakkında da davacı şirketin alt kiracılık hakkı tanıdığını, böylece davalı ile mevcut akdi ve ticari ilişki şirkete şirket arasında devam ettiğini, nitekim davalının imzalamış olduğu protokollerde de devir işlemlerinin yapılabileceğinin açıkça belirtildiğini, müvekkil şirket tarafından gerek şifahi ve gerekse yazılı yapılan tüm uyarılara rağmen davalının akdedilen sözleşmelere ve protokollere aykırı davranışları ve borçlarını ödememesi sebebiyle taraflar arasındaki sözleşmenin ... 9. Noterliğinin ... tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile feshedildiğini, mezkur sözleşmelerin sona ermiş olmasına rağmen davalı tarafından faaliyet gösterilen mağazalar teslim edilmeyerek mağazanın demirbaşları ve markanın haksız olarak kullanımına devam edildiğini, davalının taşınmazları haksız olarak işgal ederek müvekkil şirketi zarara uğrattığını, davacının haksız bir şekilde ödemesi durumunda bırakılan kira bedellerinin davalıya işgaliye bedeli vb. Olarak fatura edildiğini, fakat davalının ilgili fatura ödemelerini yapmadığını, bunun üzerine ... 5. İcra Müdürlüğünün ...Esas ve ... 20. İcra Müdürlüğünün ... Esas numaralı dosyaları üzerinden ilamsız icra takibi başlatıldığını, açıklanan bu nedenlerle; davalı-borçlu tarafından davaya konu icra takiplerine karşı yapmış oldukları borca itirazlarının iptalini ve takiplerin devamını, kötü niyetli davalının her bir takip bakımından %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkumiyetini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
Birleşen ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasında dava dilekçesinde özetle; Davacı vekilinin dava dilekçesinde; ...Ticaret A.Ş'yi davalı işletici ... ile imza edilmiş 11.07.2011, 03.02.2012, 21.01.2013 tarihli ...'nın "İmtiyaz Sahibi" sıfatıyla tarafı olduğunu, imtiyaz sahibinin ... A.Ş. ile işletici... arasında her bir mağaza için işbu ... eki niteliğinde 20.06.2014 tarihli protokol imza edildiğini, protokollere göre; "İmtiyaz Sahibi/...T.A.Ş., Alt İmtiyaz veya İşletme Sözleşmesinden kaynaklanan hak ve borçlarını veya Alt İmtiyaz/İşletme (Franchise) sözleşmesini ve ek protokollerini,...'in grup şirketlerine, iştiraklerine, sermayedarı olduğu firmalara, Alt İmtiyaz Sahibi/İşletmecinin başkaca herhangi bir izni veya rızası gerekmeksizin tüm sonuçlarıyla kül halinde devir ve temlik edebilecektir." olduğunu, ...Tic. A.Ş. ek protokolün ilgili hükmüne istinaden, dava konusu mağazalara ait ilgili Süpermarket İşletme Anlaşmalarını tüm hak ve borçları ile birlikte ...A.Ş.'ye devrettiğini, mağazalarındaki kiracılık hakkında da davac...A.Ş.'ye alt kiracılık hakkı tanığını, böylece davalı ile mevcut akdi ve ticari ilişkinin ...A.Ş. arasında devam ettiğini, müvekkili ile davalı arasında "..." adresinde kain mağazaya dair 11.07.2011 Tarihli Süpermarket İşletme Anlaşması ve 20.06.2014 tarihli ek protokol, "..." adresinde kain mağazaya dair 03.02.2012 tarihli Süpermarket İşletme Anlaşması ve 20.06.2014 tarihli ek protokol, "..." adresinde kain mağazaya dair 21.01.2013 tarihli Süpermarket İşletme Anlaşması ve 20.06.2014 tarihli ek protokoller kapsamında davalı/borçlu söz konusu mağazalarda süpermarket işletmeye devir sonrası da devam ettiğini, müvekkili tarafından gerek şifahi ve gerekse yazılı yapılan tüm uyarılara rağmen davalı/borçlunun akdedilen sözleşmelere ve protokollere aykırı davranışları ve borçlarını ödememesi sebebiyle taraflar arasındaki sözleşme ... 9. Noterliği'nin ... tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile feshedildiğini, müvekkili tarafından davalı taraf aleyhine ... 6. Asliye Ticaret Mahkemesi ...E. Sayılı dosya ile davalı ile imzalananan protokollerin feshedildiğinin tespiti, söz konusu taşınmazlardaki haksız işgale son verilmesi ve demirbaşların iadesi talepli dava ikame edildiğini, davanın yargılaması aşamasında taşınmazlar tahliye edilse de; mağazaların kira ilişkisi bakımından (Ek-4) asıl kiracı ...A.Ş.'ye karşı kira yükümlüsü müvekkili şirket olduğundan, bu mağazaların anahtarlarının davalı tarafından müvekkili şirkete teslim edilmediği süre boyunca müvekkili tarafından asıl kiracı ... Tic. A.Ş.'ye anahtar teslimi yapılamadığından ve ...Tic. A.Ş. de anahtarları asıl mülk sahiplerine teslim edemediğinden, mağazaların davalı tarafın haksız şekilde işgal edildiği dönem boyunca müvekkili ...A.Ş.'nin mülk sahiplerine ödemiş olduğu bedeller müvekkil şirkete fatura edilmiştir. Bu sebeple de müvekkil şirket sürekli olarak hak sahiplerine ödeme yapmak zorunda kalarak zarar ettiğini, davalı/borçlunun haksız işgali dolayısıyla kendisine fatura edilen bedelleri müvekkili şirkete ödememiş olup bu durumdan kaynaklı olarak müvekkili şirketin ödeme zorunda kaldığı fatura bedeline yönelik ilamsız icra takibi başlatılarak davalı-borçluya ödeme emri gönderildiğini, ancak davalı-borçlu borçlarını ödendiğini davalının kötü niyetli olarak itiraz ederek takipleri durdurduğunu ileri sürerek davanın öncelikle aralarında hukuki ve fiili bağlantı bulunması nedeniyle dosyanın ... 6. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... E. Sayılı dosyası ile birleştirilmesine, davalı-borçlu tarafın davaya konu icra takibine yapmış olduğu borca itirazının iptaline ve takibin devamına, kötü niyetli davalı-borçlunun %20'den aşağı olmamak üzere icra inkâr tazminatına mahkûmiyetine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA /
Mahkememiz dosyası ile birleşen ... 13. Asliye Ticaret Mahkemesi .....Esas sayılı dosyasında davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı şirket tarafından gönderilen ihtarnameye cevap verildiğini, istenilen belgelerin iade edildiğini, bundan sonrasında kesilecek hiçbir faturanın kabul edilmeyeceğinin bildirildiğini beyanla haksız ve kötü niyetli davanın reddine karar verilmesini talep ettiği görülmüştür.
Mahkememiz dosyası ile birleşen ... 11. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı dosyasının cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin yaptığı iş itibari ile esnaf olduğunu, bu nedenle görev itirazda bulunduklarını, müvekkilinin işyeri ve yerleşim yeri adresi itibariyle Karşıyaka Mahkemelerinin yetkili olduğunu ve yetki itirazında bulunduklarını; sözleşmelerin davacı tarafça haksız olarak feshedildiğini, davacı taraf, kendi kusuru ile sözleşme yükümlülüklerini yerine getirmediğini, sözleşmeyi ihlal ettiğini, müvekkilinin herhangi bir borcu bulunmadığını ileri sürerek asıl ve birleşen davanın reddini savunmuş, davacının kötüniyet tazminatına mahkumiyetine karar verilmesini talep etmiştir.
Asıl ve birleşen Birleşen ... 7. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı dosyası yönünden davada davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin yaptığı iş itibari ile esnaf olduğunu, bu nedenle görev itirazda bulunduklarını, müvekkilinin işyeri ve yerleşim yeri adresi itibariyle ... Mahkemelerinin yetkili olduğunu ve yetki itirazında bulunduklarını; sözleşmelerin davacı tarafça haksız olarak feshedildiğini, davacı taraf, kendi kusuru ile sözleşme yükümlülüklerini yerine getirmediğini, sözleşmeyi ihlal ettiğini, müvekkilinin herhangi bir borcu bulunmadığını ileri sürerek asıl ve birleşen davanın reddini savunmuş, davacının kötüniyet tazminatına mahkumiyetine karar verilmesini talep etmiştir.
Birleşen ... 19. Asliye Ticaret Mahkemesi ...Esas sayılı dosyası yönünden davada davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davaya konu edilen işyerlerinde davacı tarafın imza yetkililerince imzalanmış, suretleri ekte sunulan yasal Kira sözleşmeleri ile Kiracı sıfatı ile bulunduğunu ve ticaret yaptığını, dava dilekçesinin 3. Maddesinde...tarihinde ... sayılı ihtarname ile sözleşmeleri feshettiğini ve ayrıca sözleşmelerin üç yıl olan sürelerinin her halükarda iş bu davadan çok süre önce sona erdiğini dava dilekçesi ile açıkça beyan ve ikrar ettiğini, davacının bu beyan ve ikrarları kendisini açık olarak bağladığını, bu takdirde artık açılan veya açılacak tüm davalarda HMK genel yetki kurallarının uygulanması gerektiğini, davacının 5 yıl önce feshettiğini beyan ettiği ve yasal süreleri 2016 yılında sona eren sözleşmeleri öne sürerek özel yetki kuralına artık dayanamayacağını, ancak Ekte sunulan yasal geçerli kira sözleşmelerine dayanarak dava ikame edilebileceğini, davacının fuzuli işgal iddiası ile gıyabımda fatura düzenlediğini, bu nedenle bu faturalar için HMK hükümlerince Yetkili Mahkemenin gayrimenkullerin bulunduğu İzmir Karşıyaka Sulh Hukuk Mahkemeleri olduğunu, öncelikle açık yasa hükümlerine dayanarak İcra Takibine yapılan Yetki İtirazını tekrar ederek mahkemenin Yetkisine de ayrıca itiraz ettiğini, davacı şirket ile aralarında karşılıklı kira kontratları, sözleşmelerin haksız feshine dair devam eden karşılıklı derdest birleştirilmiş davaları bulunduğunu, davacı Şirketin bu davaların sonunda verilecek kararları, kimin haklı veya haksız bulunacağına, kimin alacaklı olduğuna dair kesin kararı beklemeden her yıl içeriğini, detayını bilmediği gıyabında kestiği ve hiçbir tarihte tarafına tebliğ edilmeyen, ticari defterlerinde yer almayan KDV beyanlarına girmeyen faturaları öne sürerek çok fahiş kira kontratları veya fesih edilen sözleşmeler ile belirlenen kira bedellerini kat kat aşan tutarları talep eden icra takipleri yaptıklarını, davacı firma ile karşılıklı imzalanmış kira sözleşmelerinin asıllarının .... 6. Asliye Ticaret Mahkemesi' nin .... esas sayılı devam eden derdest dava dosyasına sunulduğunu, İcra dosyası içeriğinde talep edilen kira bedellerinin ne olduğuna dair belge bilgi ve faturaların sureti bulunmadığını, dava dosyasına da alacağın detayına ilişkin hiçbir ft vs, alacak iddiasının nereden ve nasıl kaynaklandığına dair hiçbir belge sunulmadığını, davacı şirket ile aralarında devam eden ticari bir cari hesap ilişkisi olmadığını, karşılıklı davacı olan tarafların ticari cari ilişkisinin devam ettiğini öne sürmek ticari teamüllere göre mümkün olmadığını, İİK hükümlerince dayanak belgelerin bir suretinin icra dosyasına sunulması ve ödeme emri ile birlikte tarafıma tebliğ edilmesi zorunlu olduğunu, davacı vekilinin dava dilekçesinin eki olarak süresi biten İşletme sözleşmelerini, ek protokolleri sunduğunu, sunduğu ek protokoller ile açık olarak tarafı lehine ikrar ve kabulde bulunduğunu, Diasa personeli olması sebebi ile ... dan devir aldığı mağazalar özel şartlarda 10 yıl 120 ay vadeli olarak tarafına devredildiğini, devam eden davalarda 10 yıl vadeli devir işlemleri inkar eden davacının 10 yıl 120 ay vade ile mağazaların devir alındığını kanıtlayan ek protokol başlıklı belgeleri kanıt olarak sunduğunu, durumu ekte sunulan ... 4. Asliye Ticaret Mahkemesi ... tarihli ... talimat dosyasında alınan tanık ifadeleri de doğruladığını, davacı firmanın 10 yıl vadeli ödeme yapılacağını belgeleyen protokollere rağmen teminat mektuplarımı haksız ve kötü niyetli olarak nakde çevirip tarafını zarara uğrattığı kendi belgeleri ile kanıtlandığını, Çarşı Mağazasının önce izin verilen sonra engellenen devren satışı ile 350.000 TL ve teminat mektuplarının haksız nakde çevrilmesi yolu ile 550.000 TL zarar verdiği belgeli ve kanıtlı olduğunu, davacının mahkemeye sunduğu 10 yıl vadeli satışa dair ek protokoller halen devam eden karşılıklı davalara da kanıt olarak beyan ve ibraz edileceğini ifade ederek haksız kötü niyetli hukuksuz ve dayanaksız, açıklamasız itirazın iptali dayanan davanın reddedilmesini, karşı dava ve sair tüm yasal haklarımı saklı tutarak, Haksız ve dayanaksız, İİK hükümlerine rağmen hiçbir dayanak belge sunulmayan fahiş icra talebi nedeni ile %20 den az olmamak üzere İİK hükümlerince icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Birleşen ... 4.Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyada cevap dilekçesinde özetle;dava ile devam eden hiç bir ticari alışverişlerinin olmadığını, firma tarafından kanıt olarak dosyaya sunulan sözleşmelerin ayrılmaz parçası ek protokollere göre 10 yıl vadeli olduğu kanıtlı olan hesap bakiyesi bahane edilerek 2015 yılında teminat mektuplarının haksız ve hukuksuz olarak nakde çevrildiğini, davacı firmanın 2015 yılından bugüne gıyabında işgaliye bedeli adı ile hayali tutarlı hukuksuz faturalar düzenlendiğini, sonrasında tebliğ dahi etmeden icra takibi yaptığını, noter onaylı olarak sunulan firmaya ait 2015 yılı Nisan ayına ait ilk kesinlen faturalardan görüleceği gibi süreç içinde firma garip ve izahı olmayan tutarları fatura ettiğini, ait olduğu süreye dair hiç bir açıklaması olmayan işgaliye bedeli faturaları gıyabında düzenlendiğini, bu faturalardan hiç biri hiç bir tarihte taraflarına tebliğ edilmediğini, davacı firmanın kendi kendine düzenlediği fahiş, hiç bir belgeye uymayan veya mantığa sığmayan işgaliye bedeli faturalarının bu sebeple hukuksuz olduğunu, davacı ile 2015 yılından bu güne devam eden dava sürecinde ... 2015 Ağustos ayı sonunda ... Mağazasının ise 01/04/2021 tarihinde resmen kapandığını, davacı firmanın 2015 yılında karşılıklı imzalanan kira sözleşmeleri dolayısıyla kendisini tahliye edemediği için tüm mülk sahiplerine kira ödemesi yapmamaya başladığını, mülk sahiplerinin icra yolu ile tahliye davaları açmaları için telkinde bulunduğunu, bu duruma tepki gösteren mülk sahiplerinin tüm kira alacaklarını icra yolu ile tahsil ettiklerini, ancak ... ve dava dışı ... firmalarına tepki ve kendisine destek ve yardımcı olmak için tahliye davası açmadığını, ... 6 ATM ... Esas sayılı dava dosyasında mahkeme tarafından kira ödeme dekontlarının talep edildiğini, tüm ödeme dekontlarının icra dosyasına yağılan ödemeler olduğunu, mülk sahiplerine normal yollarla kira ödemesi yapmadıklarını, davacı tarafın açıkça HMK 2. Maddesine aykırı bilinçli kasıtlı ve kötü niyetli eylemler yaptığını, bu ödeme dekontlarının ait olduğu icra takiplerinde kira tutarları dışında icra masrafları, tahsil harçları, faizler ve vekalet ücretlerinin de olduğunu, açıklanan bu nedenlerle; öncelikle haksız işgal tazminatına dair davalara gayrimenkulün bulunduğu yer Asliye Hukuk Mahkemesinde bakılması gerektiğini, HMK 2 maddesi ile görevli mahkeme açık olarak tanımlandığını, davacı ile devam eden hiç bir franchise sözleşmesi olmadığı ve konu hakkında mahkemece karar verilmesi sebebi ile yetki ve görev itirazlarının kabulünü, davacının işgaliye bedeli açıklaması ile gıyabında kestiği ve taraflarına tebliğ dahi etmeden doğrudan icra takibine konu ettiği çok fahiş tutarlı izahı olmayan hayali tüm işgaliye bedeli faturaları hukuksuz olduğundan YİBGK kararlarına ve yerleşik uygulamalara dayanarak iş bu haksız ve hukuksuz davanın usulden reddini, haksız ve hukuksuz icra takibi yaptığı ayrıca kötü niyetli olduğu HMK 2. Maddeye aykırı eylemleri sabit kanıtlı olan davacı hakkında %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.
KANITLAR VE GEREKÇE /
Asıl Dava ve birleşen davalar ; İ.İ.K.nun 67. maddesi hükmüne dayalı olarak açılmış olup, yapılan ilamsız icra takibine karşı davalının vaki itirazının iptali ve icra inkar tazminatı ile sorumlu tutulması istemine ilişkindir.
Muhasebeci Bilirkişi ... tarafından davalı tarafın ticari defterleri üzerinde yapılan inceleme sonucunda; "Davalı yan tarafından sunulan 2012 - 2013 - 2014 ve 2015 yılına ait Yevmiye Defteri, Defter-i Kebir ve Envanter defterlerinin kanuni süresi içinde açılış ve Yevmiye Defterlerinin kapanış tasdiklerinin yapıldığı, taraflar arasında 08.08.2014 - 31.03.2015 tarihleri arasında ticari bir ilişkinin var olduğu, Davalı yana ait 2014 - 2015 dönemleri Resmi Defter kayıtlarında 31.03.2015 tarihi itibariyla Davacının davalıdan 66.442,77.-TL Alacaklı olduğu hususunun tespit edildiği görülmüştür.
Bilirkişiler ... , ... ve ... tarafından sunulan 17/03/2025 tarihli bilirkişi heyet raporunda özetle; davacı tarafın tüm faturaların asıl açıklamasını “işgaliye bedeli” adı altında tanzim ettidavacı tarafın tanzim ettiği faturaların, “YANSITMA FATURA” niteliğini haiz olduğu ve tüm taleplerini bu yansıtmaya faturalara dayandırdığı, yansıtılan tüm faturaların suretleri üzerinde, şüpheye gerek bırakmayacak şekilde açıkça tüm bilgilere sahip olması gerektiği, bu bilgilerin; **hangi şubenin, hangi dönemine ait işgaliye faturası olduğunun fatura sureti üzerinden açıkça anlaşılıyor olmasına dayandığı, ancak bu şekilde, karşı tarafın yani davalı tarafın kayıtları üzerinde yapılacak incelemede tahmine dayanmadan eşleşme sağlanabileceği, yapılan sektörel incelemede, 8 ayrı İcra Dairesinden açılmış takiplerin 66 adet faturaya dayanak yapıldığı, bu takiplerin ve dolayısıyla dayanak faturaların toplam tutarının 3,129,234.47 TL tutara sahip olduğunun anlaşıldığı,davacı tarafın 15.10.2024 tarihli dilekçesi ek’inde sunduğu ve ödeme emirlerine dayanak yapılan faturalara ait suretlerin incelenmesi sonucu ise; yukarıda 2.5. maddesinde izah edildiği üzere yalnızca 646.446,72 TL tutarlı 9 adet faturanın işgaliye dönemi ve hangi şubeye ait olduğu net olarak belli olduğu, 59 adet ve 2.482.787,75 TL tutarlı faturaların tanzim gerekçelerinin, fatura suretleri üzerinden yapılan incelemede davacı tarafça açıkça anlaşılacak biçimde belli edilmediğinin anlaşıldığı davacı tarafın fatura dip not açıklamalarında bir takım dava dosya numaraları referans gösterilerek birtakım bedeller yansıtılmış olsa da, 1.341.970,82 TL tutarlı 39 adet faturanın dayanak yapıldığı hem kira dönemi hem de şubesi belli edilmeden davalı tarafa yansıtılan 610.287,82 TL tutarlı 4 faturanın bulunduğunun anlaşıldığı,davacı tarafın tüm faturaların asıl açıklamasını “işgaliye bedeli” adı altında tanzim ettiği, davacı tarafın tanzim ettiği faturaların, “YANSITMA FATURA” niteliğini haiz olduğu ve tüm taleplerini bu yansıtmaya faturalara dayandırdığı, yansıtılan tüm faturaların suretleri üzerinde, şüpheye gerek bırakmayacak şekilde açıkça tüm bilgilere sahip olması gerektiği, bu bilgilerin; hangi şubenin, hangi dönemine ait işgaliye faturası olduğunun fatura sureti üzerinden açıkça anlaşılıyor olmasına dayandığı, ancak bu şekilde, karşı tarafın yani davalı tarafın kayıtları üzerinde yapılacak incelemede tahmine dayanmadan eşleşme sağlanabileceği, yapılan sektörel incelemede, 8 ayrı İcra Dairesinden açılmış takiplerin 66 adet faturaya dayanak yapıldığı, bu takiplerin ve dolayısıyla dayanak faturaların toplam tutarının 3,129,234.47 TL tutara sahip olduğunun anlaşıldığı,9 adet faturanın işgaliye dönemi ve hangi şubeye ait olduğu net olarak belli olduğu,59 adet ve 2.482.787,75 TL tutarlı faturaların tanzim gerekçelerinin, fatura suretleri üzerinden yapılan incelemede davacı tarafça açıkça anlaşılacak biçimde belli edilmediğinin anlaşıldığı davacı tarafın fatura dip not açıklamalarında bir takım dava dosya numaraları referans gösterilerek birtakım bedeller yansıtılmış olsa da, tablolaştırılan 1.341.970,82 TL tutarlı 39 adet faturanın dayanak yapıldığı dava/icra dosyası içeriklerindeki hangi kararlara istinaden yansıtıldığının davacı tarafça dosyaya sunulmadığı, sadece dosya numarası yazılarak ve fatura tanzim edilerek davalı tarafa yansıtıldığı, bu haliyle tanzim gerekçesinin açık olmadığının anlaşıldığı,hem kira dönemi hem de şubesi belli edilmeden davalı tarafa yansıtılan 610.287,82 TL tutarlı 4 faturanın bulunduğunun anlaşıldığı, ödeyip ödemediğinin dolayısıyla davalıya yansıtmasının mümkün olup olmadığının tespitinin gerektiği, çünkü davalının, davacı tarafından düzenlenen faturaların gerçek kira bedellerinin kat be kat üzerinde olduğunu iddia ettiği,bahse konu hususların tespiti yolu ile devam edilmek istenmişse de heyetimiz mali üyesince yapılan incelemeler sonucunda davacı yanın asıl ve birleşen davalara konu ettiği takip talep tutarlarının, ... 19 ATM...E. Sayılı birleşen dosyadaki, ... 24 İCRA ... sayılı icra takibi ile talep edilen tutar hariç olmak üzere, ticari defter kayıtları ile uyumlu oldukları, ... 24 İCRA ...sayılı icra takibinde talep edilen alacak tutarı 489.125,68 TL iken, ticari defter kayıtlarına göre davacı yanın bu takip tarihi itibarıyla davalı yandan 142.208,59 TL alacaklı göründüğü, bu itibarla .... 24 İCRA ...sayılı icra takibinde 346.917,09 TL aşkın talebin mevcut olduğu, davalıya ait kayıtların il dışında (...) olduğu anlaşıldığından, bu aşamada davalı ticari defterleri üzerinde bir inceleme yapılamamış olup, takdiri mahkemeye aittir. Zira dava dosyasında davalı yanca sunulan herhangi bir mali veriye de rastlanmadığı, davacının ticari defterlerine itibar edilmesi durumunda davacının 646.446,72 TL tutarlı 9 adet faturanın işgaliye dönemi faturalarından kaynaklı talepte bulunmasının mümkün olabileceği, hususunun tespit edildiği görülmüştür.
Bilirkişi ... tarafından sunulan bilirkişi raporunda özetle;Davalı vekili ve Davalı Muhasebesini tutan SMMM ...tarafından 09.04.2026 ve 10.04.2026 tarihlerinde Davalı tarafa ait yerinde inceleme esnasında Davalı tarafa ait yerinde inceleme esnasında sunulmuş herhangi bir Kanuni Defter ve Belge olmayıp, Davalı tarafa ait tespit yapılamadığını, davalı ... (TC: ...)'nun bağlı olduğu .../... Vergi Dairesinden 27.11.2024 tarihinde (Aslı ... Asliye Ticaret Mahkemesi ... E. dava dosyasında) dava dosyasına giren yazısında“davalının erk mükellef- terk tarihi 30.06.2022” olarak bildirim yapıldığı, davacının, davalı tarafla davaya konu ettiği alacaklara ait konun “davacının alt kiracı olan davalının sözleşme bitmesine rağmen kira kapsamında işlettiği mağazayı işgal etmesinden kaynaklı icra takibine konu düzenlediği faturalardan kaynaklı alacak talebi” olduğu, taraflar arasındaki sözleşmelerin olduğunu, davacı şirket tarafından “Süpermarket İşletme Anlaşmaları feshedilmesine rağmen davalı tarafından faaliyet gösterilen mağazaların davacıya geri teslim edilmemesi, mağaza demirbaş ve markanın haksız olarak kullanımına devam etmesi ve bu işgal nedeniyle davacı şirketin zarara uğradığı iddiaları” kapsamında davanın açıldığı. taşınmazların davalı tarafından tahliye edilse de; mağazaların kira ilişkisi bakımından asıl kiracı ... Ticaret AŞ’ye karşı kira yükümlüsü ... şirketi olduğundan, bu mağazaların anahtarlarının davalı tarafından ... şirketine teslim edilmediği süre boyunca ... tarafından asıl kiracı ... Tic. AŞ’ye anahtar teslimi yapılamadığından ve ...A.Ş. de anahtarları asıl mülk sahiplerine teslim edemediğinden, mağazaların davalı tarafın haksız şekilde işgal edildiği dönem boyunca ...şirketi ....A.Ş.'nin mülk sahiplerine ödemiş olduğu bedeller ... şirketine yansıtılarak fatura edilmiş olduğu, mülk sahibine dava dışı ... firması tarafından yapılan “Kira” ödemelerinden sonra davacı firmaya bu tutarlar fatura edildiği, davalı tarafından mülkler teslim edilene kadar bu faturalamanın devam ettiği, davacı tarafından, dava dışı firmanın fatura ettiği davalının kullanımında/işgalinde olan mağazalar için Davalı firmaya faturalar düzenlenirken “İşgaliye Bedeli” açıklamalı faturalar düzenlendiği, davacının düzenlediği İşgaliye Bedeli açıklamalı e faturaların açıklama kısmında davalı tarafından kullanılan mağazalara tanımlanan kodlar kapsamında düzenlenen faturaların büyük kısmında “mağaza kodları/ ilgili aylar” belirtilerek fatura edildiği, taraflar arasında 20.06.2014 tarihli fesih sözleşmesi sonrasında 31.05.2015 tarihine kadar davacı tarafından davalıya “KİRA” harici“ÜRÜN” faturaları düzenlendiği, taraflar arasında 31.05.2015 tarihinden sonra “KİRA” harici herhangi bir ticaretlerinin olmadığı, davacının, davalı tarafa değişik periyotlarda düzenlediği fatura açıklamasının muhasebenin temel kavramlarından “ÖZÜN ÖNCELİĞİ” kavramına uygun olduğu, ticari faaliyet esnasında ÜRÜN satışları detaylandırılarak davalı taraf fatura edildiğinden, taraflar arasında “ÜRÜN” alım/Satım ilişkisinin bittiği, Davalının ürün alımı bittikten sonraki ilişkinin davacının kullanımında olan ve davacı tarafından haklı nedenle sözleşme fesh edildikten sonra davalının alt kiracı olarak bulunduğu gayrimenkulleri boşaltmamasından kaynaklı işgalci konumunda olacağı, Tarafların haklı nedenle fesihten sonraki sürecin taraflar arasında tamamen “KİRA” ilişkisi olduğu, fatura üzerindeki açıklamanın “KİRA yada İŞGALİYE BEDELİ” olması faturanın ANA KONUSU olan “Kira Bedeli/ işgaliye bedeli” olmasını değiştirmeyeceği, davacı tarafından “İşgaliye Bedeli” bilgisi ile düzenlenen Faturaların NOT kısmında davalı tarafından boşatılmayan gayrimenkuller dava dışı ... firmasının ödediği Kira bedellerini, davacı firmaya fatura ettikten sonra Davacı tarafından 3. Kişilere ödenen Kira bedeline ait olup, not kısmında taraflar arasında daha önce belirlenen mağaza kodları olan “4541 mağaza, 4583 mağaza, 4641 mağaza” notlama yaptığı, davalının fatura okumasını ve
düzenlenen faturanın hangi amaçla düzenlendiğini açıkladığı, davacının dava tarihi itibari ile ve sonrasında birleştiren 9 adet icra takibi için davalının icra takibine itiraz sonrasında ticaret mahkemelerinde açtığı ve mahkememizde birleştirilen 7 adet davadan kaynaklı anapara olarak 3.189.885,58 TL alacaklı olduğu hususunun hususunun tespit edildiği görülmüştür.
Bilirkişi raporu dosya kapsamına uygun, bilimsel verilere dayalı, teknik anlamda yeterli ve denetime elverişli bulunduğundan Mahkememizce hükme esas alınmıştır.
Taraf iddia ve savunmaları, ibraz edilen deliller, bilirkişi raporu ile tüm dosya kapsamı bir arada değerlendirildiğinde;
Dosya kapsamında sunulan taraflar arasındaki sözleşmelerin incelenmesinde, taraflar arasında;
A. ... (Mağaza no: ...) adresindeki işletmeye yönelik 11.07.2011 Tarihli Süpermarket İşletme Anlaşması ve 20.06.2014 tarihli ek protokol, “
B. ... adresindeki işletmeye yönelik 03.02.2012 Tarihli Süpermarket İşletme Anlaşması ve 20.06.2014 tarihli ek protokol,
C. ... adresindeki işletmeye yönelik 21.01.2013 Tarihli Süpermarket İşletme Anlaşması ve 20.06.2014 tarihli ek protokol düzenlendiği, taraflar arasındakisözleşme ve ek protokoller ile diğer her türlü eklerin ve protokollerin davacı tarafça ... 9. Noterliği’ nin ...tarih ve ... yevmiye no’lu ihtarnamesi ile feshedildiği, davacı tarafın fesih ihtarında belirttiği gerekçeler “Müvekkil şirket tarafından gerek şifahi ve gerekse yazılı yapılan tüm uyarılara rağmen davalı/borçlunun akdedilen sözleşmeler ve ek protokollere aykırı davranışları ve borçlarını ödememesi sebebiyle” olarak belirtildiği, davacı tarafça fesih sonrasında Süpermarket İşletme Anlaşmaları feshedilmesine rağmen davalı tarafından faaliyet gösterilen mağazaların davacıya geri teslim edilmemesi, mağaza demirbaş ve markanın haksız olarak kullanımına devam etmesi ve bu işgal nedeniyle davacı şirketin zarara uğradığı iddiaları nedeniyle "yansıtma faturası" niteliğibde fatura keşide ederek davalıya gönderdiği, davalının ödeme yapmaması üzerine muhtelif icra takipleri başlatıldığı, başlatılan icra takiplerine davalının itirazları üzerine işbu itirazın iptali davalarının ikame edildiği anlaşılmaktadır.
Asıl Dava ve birleşen davalarda uyuşmazlık, taraflar arasında süpermarket işletme anlaşmasının ve 2 protokolün davacı tarafından haklı nedenle feshedilip edilmediği, davalının sözleşme konusu olan taşınmazlarda kiracı sıfatının olup olmadığı, işgalinin haksız sayılıp sayılmayacağı, buna göre takibe konu edilen faturalardan kaynaklı davacının davalıdan alacaklı olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.
Davalı taraf, cevap dilekçelerinde görev ve yetki itirazında bulunmuştur. Asıl dava ve birleşen davalar taraflar arasındaki mevcut frenchise sözleşmesine dayalı olarak başlatılan itirazın iptali istemi olup, her iki tarafın ticari işletmesi ile ilgili olduğu bu kapsamda mahkememizin davaya bakmaya görevli olduğundan görev itirazının reddine, her iki tarafın tacir sıfatına sahip olup tacirler arasında düzenlenen taraflar arasındaki sözleşmenin 9.3 maddeleri uyarınca İstanbul Mahkemeleri ve İcra Dairelerinin yetkili kılınmış olması sebebiyle icra müdürlüğü ve mahkememizin yetki itirazının reddine karar verilerek yargılamaya devam olunmuştur.
Mahkememizce işbu dosyada, mahkememizin ... Esas sayılı dosyası bekletici mesele yapılmıştır. Anılan dosyanın incelenmesinde, dosyamız davacısı tarafından yine dosyamız davalısına karşı açıldığı, davacı vekilinin dava dilekçesinde; davalı ile süper market işletme sözleşmesi ve ek protokollerin imzalandığını, davalıya, davacı logosu altında satış izni verildiğini, davalının akde aykırı davrandığını, lojistik sistemi dışında ürün tedarik ettiğini, bunun üzerine sözleşmeyi feshettiklerini ileri sürerek davalının davaya konu taşınmazlardan haksız işgalinine son verilerek taşınmazların ve demirbaşların iadesine karar verilmesini talep ettiği, Davalı vekilinin cevap dilekçesinde; taraflar arasında işletme sözleşmeleri dışında kira sözleşmesi de imzalandığını savunarak davanın reddini istediği, Mahkememizce; davacının haklı fesih iddiasını dayandırdığı iki sebep bulunduğu, bunlardan birincisinin davalının işlettiği süpermarketlerde davacı şirket lojistik sistemi dışından ürün tedarik ettiği ve bu ürünleri sattığı iddiası olduğu, davalının cevap dilekçesinde; dava dışı ... Marketler şirketinin sözleşmeleri devraldıktan sonra, dava dışı Dia-sa'nın private-label statüsündeki Dia-Sa markalı ürünlerinin satışını engellediğini, elde kalan ürünlerin ise zararına satışına sebep olduğunu, ... markasının tanınmamış bir marka olduğunu, bu marka ürünlerin satılmasının davacı tarafından dayatıldığını, yine alkollü ürünlerin satışına izin verilmediğini, büyük zarara uğradığını savunduğu, bu nedenle müşterilerin talep ettiği ancak davacının tedarik zinciri dışında bulunan ürünleri tedarik ederek sattığını ikrar ettiği, dinlenen davalı tanığı ... tarafından da içki satışı olmadığı için işletmelerin dışarıdan ürün tedarik ettikleri beyan edildiği, tacir olan davalının 26.04.2014 tarihli protokolün 1 inci maddesi ile iş hayatına ... markası ile devam etmeyi kabul ettiğinden, bu markanın tanınmamış olduğuna yönelik savunmasının yerinde görülmediği, davalının aynı protokolün 4 üncü maddesi ile yalnız ...A.Ş.'den mal ve hizmet alımı yapmayı, yahut davacının bilgisi dahilinde ... bünyesinde faaliyet gösteren firmalardan mal ve hizmet almayı, bunun dışında üçüncü kişi ve firmalardan davacının yazılı ön izni olmaksızın mal ve hizmet almamayı taahhüt ettiği, basiretli bir tacir gibi davranması gereken davalının ... markalı ürünlerin tanınmamış oldukları, müşterilerin talep ettikleri ürünlerin davacının tedarik zincirinde bulunmadığı, alkollü içki satışına izin verilmediği gerekçeleri ile bu taahhüdüne aykırı davranamayacağı, davalının bu gerekçeler ile tedarik zinciri dışında ürün tedarik ettiğini ikrar ettiğinden verilen on günlük süre içerisinde aykırılığı giderdiğini ispat yükünün de kendisi üzerinde olduğu, bu hususun davalı tarafça ispat edilemediği ve davacının bu sebebe dayalı olarak sözleşmeyi haklı nedenle feshettiğinin kabul edildiği, davacının haklı fesih iddiasını dayandırdığı sebeplerden ikincisinin ise; davalının teminat kapsamında olmayan bakiye açık hesap borcunun bulunduğu, bu borç yönünden temerrüt koşullarının oluştuğu iddiası olduğu, bu sebebin ... 11 Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E.,...K. sayılı davacı tarafından açılan itirazın iptali davası ile bu dava ile birleşen ... 8 Asliye Ticaret Mahkemesi'nin... E. sayılı davalı tarafından açılan alacak davasında yargılama konusu yapıldığı, Mahkemece asıl davanın kısmen kabulü ile ... 34. İcra Müdürlüğünün ...E. sayılı dosyasındaki 229.424,44 TL'ye ilişkin itirazın iptaline, asıl alacak tutarı 229.424,44 TL'ye tamamen ödeninceye kadar takip tarihinden itibaren 3095 sayılı Kanun'un 2 nci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca %10,5 ve değişen oranlarda basit usulden işleyecek ticari faiz uygulanmak suretiyle takibin devamına, birleşen davanın kısmen kabulü ile 21.900,00 TL nin dava tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile beraber birleşen dava davalısından alınarak birleşen dava davacısına verilmesine karar verildiği, kararın istinaf edildiği ve henüz kesinleşmediği, Mahkemece davacının ileri sürdüğü ilk sebep kapsamında sözleşmelerin haklı nedenle feshedilebileceği kabul olunduğundan, anılan davanın sonucu bekletici mesele yapılmadığı gerekçesiyle taraflar arasındaki 11.07.2011, 03.02.2012, ve 21.01.2013 tarihli Süpermarket İşletme Anlaşmaları ile bu anlaşmalara bağlı olarak yapılan 20.06.2014 tarihli üç ek protokolün haklı nedenle feshedildiğinin tespitine, yargılama sırasında ...adreslerinde bulunan taşınmazların yargılama sırasında tahliye edilmiş olmaları nedeniyle bu taşınmazlar hakkında karar verilmesine yer olmadığına,...iadesine, davacının bu taşınmaz demirbaşlarına ait teslimi ispatlayamadığı gerekçesiyle demirbaş iadesine yönelik talebin reddine karar verilmiştir.
Mahkememizden verilen işbu 26/04/2022 tarihli hükmün, taraflara tebliğ edilmiş olup, süresi içinde davalı vekili temyiz talebinde bulunmuş olmakla, Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin ...E. ... K.sayılı 08.11.2023 tarihli ilamı ile onandığı, onama ilamının davacı vekiline 12.05.2024 tarihinde, davalı vekiline 12.05.2024 tarihinde tebliğ olunmuş, süresi içinde karar düzeltme talebinde bulunulmadığından hükmün, 28/05/2024 tarihinde kesinleştiği anlaşılmıştır.
Mahkememizce bekletici mesele yapılan mahkememizin ...Esas sayılı dosyasının Yargıtay denetiminden geçerek kesinleştiği nazara alındığında, davacı tarafça yapılan sözleşmenin feshinin haklı olduğu sabit hale gelmiştir. Davacı tarafça, davalı ile dava dışı ... arasında birtakım muhtelif tarihli franchise sözleşmelerinin akdedildiği, ardından ...’nın ... unvanını alarak birleştiği, bu yönü ile ...’in anılan sözleşmelerde ‘imtiyaz sahibi’ sıfatıyla taraf olduğu, ...’in dava konusu mağazalara ait tüm hak ve borçlarını davacı şirkete devrettiği, mağazadaki kiracılık hakkının da davacı şirkete tanındığı, böylece mevcut akdi ve ticari ilişkinin davacı ile davalı arasında devam ettiği, ancak davalının sözleşmelere aykırı dayandığı, bu amaçla sözleşmelerin feshedildiği, sözleşme ilişkisi sona ermiş olmasına rağmen davalı tarafından faaliyet gösterilen mağazalar teslim edilmeyerek kullanılmaya devam ettiği, davalının bu eylemleri nedeniyle davacının zarara uğradığı, davalının mağazaları işgal etmesi ve kira sözleşmesinde muhatabın davacı olması nedeniyle davacının bu bedelleri ödemek zorunda kaldığı, bu bedellerin ‘işgaliye bedeli’ olarak davalıya fatura edildiği ancak davalının bunlara haksız olarak itiraz ettiği” iddiası ile takip konusu alacağın tahsili ile takibe yapılan itirazın iptalini talep ettiği görülmektedir.
Davacının ticari defter ve belgeleri üzerinden yapılan bilirkişi incelemesinde, davacı ticari defterlerinde icra takibine konu edilen alacakların, “işgaliye bedeli” adı altında faturaya konu edildiği, bu faturaların niteliği itibari ile "Yansıtma Faturası" olduğu tespit edilmiştir.
Bilindiği üzere taraflar arasında geçerli bir hukuki ilişkide salt fatura düzenlenmesi, adına fatura düzenlenen kişiyi borçlu kılmaz. Adına fatura düzenlenen kişinin fatura düzenleyene borçlu sayılabilmesi için bir seçenek olarak düzenlenen faturayı tebliğ aldığı tarihten itibaren 8 gün içinde fatura ve münderecatına itiraz etmemiş olması gerekir. Kaldı ki, bu da faturanın mutlaklığı anlamına tam olarak gelmez ve sadece fatura mündericatının doğru olmadığını ispat yükünü faturaya itiraz etmeyenin omuzlarına yükler. Faturayı düzenleyen, kaideten, ona süresinde karşı yan itiraz ederse, mal veya hizmeti yapıp çekişmesiz sunduğunu ortaya koymak mevkiinde iken, süresinde itiraz olmadığında bu kerre süresinde itiraz etmeyip ispat külfeti altına giren yan, faturanın ihtiva ettiği mal veya hizmetin tarafına tesliminin yapılmadığını/gerçekleşmediğini veya usulünce bildirilmiş bir ayıba/eksiğe, yasal mesnetten duçar olduğunu vs. ispatlamalıdır.
Yukarıda izah edildiği üzere, davacı tarafça yapılan sözleşme feshinin haklı olduğu, sözleşmenin haklı nedenle feshine rağmen davalı tarafından faaliyet gösterilen mağazaların teslim edilmeyerek kullanılmaya devam edildiği, davalının mağazaları kullanmaya devam etmesi ve kira sözleşmesinde muhatabın davacı olması nedeniyle davacının bu bedelleri ödemek zorunda kaldığı, anlaşıldığından davacının ödemek zorunda kaldığı bedelleri davalıdan rücuen tazmin koşullarının oluştuğu kanaatine varılmıştır. Davacı tarafça, rücuen istenen bedeller faturaya bağlandığından, fatura miktarlarının rücu edilebilir miktarlar ile uyumlu olup olmadığının tespiti gerekmektedir. Mahkememizce bilirkişi heyetinden kök rapor alınmış, akabinde fatura içeriğinin denetlenmesi ve denetime elverişli ek rapor tanzimi için Mali Müşavir bilirkişiden ek rapor alınmıştır.
Aldırılan ek raporda tespit edildiği üzere, sözleşmelere konu taşınmazlar davalı tarafından tahliye edilse de mağazaların kira ilişkisi bakımından asıl kiracı ...A.Ş’ye karşı kira yükümlüsü ...şirketi olduğundan, bu mağazaların anahtarlarının davalı tarafından ... şirketine teslim edilmediği süre boyunca ... tarafından asıl kiracı ...nahtar teslimi yapılamadığından ve ...A.Ş. de anahtarları asıl mülk sahiplerine teslim edemediğinden, mağazaların davalı tarafın haksız şekilde işgal edildiği dönem boyunca ... şirketi...A.Ş.'nin mülk sahiplerine ödemiş olduğu bedeller ... şirketine yansıtılarak fatura edilmiş olduğu, mülk sahibine dava dışı ... firması tarafından yapılan “kira” ödemelerinden sonra davacı firmaya bu tutarlar fatura edildiği, davalı tarafından mülkler teslim edilene kadar bu faturalamanın devam ettiği, davacı tarafından, dava dışı firmanın fatura ettiği davalının kullanımında/işgalinde olan mağazalar için davalı firmaya faturalar düzenlenirken “işgaliye bedeli” açıklamalı faturalar düzenlendiği, davacının düzenlediği işgaliye bedeli açıklamalı e faturaların açıklama kısmında davalı tarafından kullanılan mağazalara tanımlanan kodlar kapsamında düzenlenen faturaların büyük kısmında “mağaza kodları/ ilgili aylar” belirtilerek fatura edildiği, taraflar arasında 20.06.2014 tarihli fesih sözleşmesi sonrasında 31.05.2015 tarihine kadar davacı tarafından davalıya “kira” harici “ürün” faturaları düzenlendiği, taraflar arasında 31.05.2015 tarihinden sonra “kira” harici herhangi bir ticaretlerinin olmadığı, davacının, davalı tarafa değişik periyotlarda düzenlediği fatura açıklamasının muhasebenin temel kavramlarından “özün önceliği” kavramına uygun olduğu, ticari faaliyet esnasında ürün satışları detaylandırılarak davalı taraf fatura edildiğinden, taraflar arasında “ürün” alım/satım ilişkisinin bittiği, davalının ürün alımı bittikten sonraki ilişkinin davacının kullanımında olan ve davacı tarafından haklı nedenle sözleşme feshedildikten sonra davalının alt kiracı olarak bulunduğu gayrimenkulleri boşaltmamasından kaynaklı işgalci konumunda olacağı, tarafların haklı nedenle fesihten sonraki sürecin taraflar arasında tamamen “kira” ilişkisi olduğu, fatura üzerindeki açıklamanın “kira yada işgaliye bedeli” olması faturanın ana konusu olan “kira bedeli/ işgaliye bedeli” olmasını değiştirmeyeceği, davacı tarafından “İşgaliye Bedeli” bilgisi ile düzenlenen Faturaların not kısmında davalı tarafından boşatılmayan gayrimenkullere dava dışı ... firmasının ödediği kira bedellerini, davacı firmaya fatura ettikten sonra davacı tarafından 3. kişilere ödenen kira bedeline ait olup, not kısmında taraflar arasında daha önce belirlenen mağaza kodları olan “4541 mağaza, 4583 mağaza, 4641 mağaza” notlama yaptığı, davalının fatura okumasını ve düzenlenen faturanın hangi amaçla düzenlendiğini açıkladığı, neticeten icra takibine konu edilen faturaların rücu edilebilir miktarlar ile uyumlu olduğu kanaatine varıldığı izah edilmiştir. Aldırılan bilirkişi raporları sonucunda, dava dışı...A.Ş. tarafından mülk sahiplerine taşınmaz ve anahtar teslimi yapılamadığı için kira ödemelerine devam edildiği ve yapılan ödemelerin davacı şirkete yansıtıldığı, davacının da aralarında mevcut protokole istinaden ilgili kira ödemelerini davalı-borçluya, taşınmazları haksız işgal etmesi sebebiyle işgaliye bedeli olarak fatura ettiği, ancak davalı-borçlunun kendisine fatura edilen bedelleri davacıya ödemediği sabit hale gelmiş olup, davalının rücu edilebilir miktardaki icra takiplerine itirazlarının haksız olduğu kanaatine varılmakla davanın her bir davada her bir icra dosyası yönünden ayrı ayrı kabulü ile takibin aynen devamına, alacak likit ve davalı tarafından belirlenebilir olduğundan %20 oranında icra inkar tazminatına hükmedilmesine dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis etmek gerekmiştir.
H Ü K Ü M /Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Mahkememizin 2021/855 esas sayılı dosyasına konu asıl davada;
Birleşen ... 13. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı dosyası yönünden;
Davanın kabulüne,
Davalının ... 33. İcra Müdürlüğü'nün ...Esas sayılı dosyasına yaptığı itirazın iptali ile takibin aynen devamına, 333.807,79 TL asıl alacağın %20'si oranında 66.761,55TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 22.802,41 TL harçtan peşin alınan 4.031,57 TL harçtan mahsubu ile bakiye 18.770,84 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
Karar tarihinde yürürlükte olan A.A.Ü.T.'ye göre 53.409,25 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Mahkememizin birleşen ... esas sayılı dosyasına konu birleşen davada;
A) Mahkememizin birleşen ... esas sayılı dosyasına birleşen ... 11. Asliye Ticaret Mahkemesinin...esas sayılı dosyası yönünden;
Davanın kabulüne,
-Davalının ... 4.İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasına yaptığı itirazın iptali ile takibin aynen devamına, 366.364,95TL asıl alacağın %20'si oranında 73.272,99TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
- Davalının ... 4.İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasına yaptığı itirazın iptali ile takibin aynen devamına, 218.793,41 TL asıl alacağın %20'si oranında 43.758,68TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 39.972,17 TL harçtan peşin alınan 7.067,26 TL harçtan mahsubu ile bakiye 32.9047,91 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
Karar tarihinde yürürlükte olan A.A.Ü.T.'ye göre 93.625,34 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
B) Mahkememizin birleşen 2021/857 esas sayılı dosyasına birleşen ... 11. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2018/86 esas sayılı dosyasına Birleşen İstanbul 7. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı dosyası yönünden;
Davanın kabulüne,
Davalının .. 33.İcra Müdürlüğü'nün..Esas sayılı dosyasına yaptığı itirazın iptali ile takibin aynen devamına, 125.268,55 TL asıl alacağın %20'si oranında 25.053,71 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 8.557,09 TL harçtan peşin alınan 1.512,94 TL harçtan mahsubu ile bakiye 7.044,15 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
Karar tarihinde yürürlükte olan A.A.Ü.T.'ye göre 45.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Birleşen Mahkememizin ...Esas sayılı dosyasına kaydedilen Birleşen ... 19. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı dosyası yönünden;
Davanın kabulüne,
-Davalının ... 24. İcra Müdürlüğü' nün ... Esas sayılı dosyasına yaptığı itirazın iptali ile takibin aynen devamına, 489.125,68 TL asıl alacağın %20'si oranında 97.825,13TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
-Davalının .. 25. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasına yaptığı itirazın iptali ile takibin aynen devamına, 144.655,17 TL asıl alacağın %20'si oranında 28.931,03TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
- Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 43.293,57 TL harçtan peşin alınan 7.654,49 TL harçtan mahsubu ile bakiye 35.639,08 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
-Karar tarihinde yürürlükte olan A.A.Ü.T.'ye göre 101.067,13 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Birleşen ... 4.Asliye Ticaret Mahkemesinin ...Esas sayılı dosyası yönünden;
Davanın kabulüne,
-Davalının ... 5. İcra Müdürlüğünün .. Esas sayılı dosyasına yaptığı itirazın iptali ile takibin aynen devamına, 879.273,76 TL asıl alacağın %20'si oranında 175.854,75TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
-Davalının ... 20. İcra Müdürlüğünün ...Esas sayılı dosyasına yaptığı itirazın iptali ile takibin aynen devamına, 571.945,16 TL asıl alacağın %20'si oranında 114.389,03TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
- Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 99.132,76 TL harçtan peşin alınan 17.527,10 TL harçtan mahsubu ile bakiye 81.605,66 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
- Karar tarihinde yürürlükte olan A.A.Ü.T.'ye göre 221.170,65 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Birleşen ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ...Esas sayılı dosyası yönünden;
Davanın kabulüne,
Davalının ... 2. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasına yaptığı itirazın iptali ile takibin aynen devamına, 60.651,11 TL asıl alacağın %20'si oranında 12.130,22TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 4.143,08 TL harçtan peşin alınan 765,85 TL harçtan mahsubu ile bakiye 3.377,23 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
Karar tarihinde yürürlükte olan A.A.Ü.T.'ye göre 45.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacının yaptığı 968,00 TL posta gideri, 120.000,00 TL bilirkişi ücreti ve 39.067,51 TL harç gideri olmak üzere toplam 160.035,51 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
7-Davanın kesinleşmesi için gerekli tebliğ masrafları kullanıldıktan sonra bakiye kalan gider avansının karar kesinleştiğinde taraflara iadesine,
8-Davalı tarafça yatırılan gider avansı olmadığından bu konuda hüküm kurulmasına yer olmadığına,
Dair; taraf vekillerinin yüzüne karşı, verilen gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içinde mahkememize veya bulunulan yer asliye ticaret mahkemesine dilekçe ile başvurmak koşuluyla İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 06/10/2026

Başkan
¸e-imzalıdır
Üye
¸e-imzalıdır
Üye
¸e-imzalıdır
Katip
¸e-imzalıdır